دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

خدمات ارزش افزوده همراه در کسب‌وکارهای خانگی

Mobile value-added services in home businesses
نویسنده

خدماتی است که از طریق تلفن همراه، توسط کسب‌وکارهای خانگی به مشتریان ارائه می‌گردد.

     خدمات ارزش افزوده تلفن همراه مجموعه خدمات فراتر از مکالمه صوتی است که گسترة وسیعی از خدمات پیامکی و کاربردها را شامل می‌شود. امروزه استفاده از این خدمات گامی نوین در توسعه کسب‌وکارهای خانگی می‌باشد.

     عصر حاضر را بسیاری عصر ارتباطات (Stevens, 1950) و ارتباطات از راه دور نام نهاده‌اند (Castells, 2011b). توسعة خطوط ارتباطات تلفنی، افزایش پتانسیل تلفن‌های همراه، پیدایش اینترنت و در حالت کلی رشد چشمگیر فنّاوری‌های این صنعت (Castells, 2001) باعث شده است تا امروزه سخن از مفهوم تازه‌ای یعنی «جامعة شبکه‌ای» به میان آید (Castells, 2011b). در جامعة شبکه‌ای مفهوم هویت دیگر نه در ویژگی‌های شخصیتی که در نزدیکی و دوری از دال مرکزی هر شبکه تعریف می‌شود (Castells, 2011a). یکی از هویت‌های اصلی جامعة شبکه‌ای تلاقی بین فنّاوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی است که موبایل و برنامه‌های آن دقیقا در این جایگاه قرار گرفته‌اند (Rupnik, 2008). با ورود فنّاوری تلفن‌های هوشمند جایگاه تلفن‌های همراه در زندگی روزمرة بشری تثبیت شد (C. Kim, Mirusmonov, & Lee, 2010) و این میزان تأثیر تا به حدی است که امروزه سخن از فرهنگ تلفن همراه و خاصیت هویت‌ساز بودن آن به میان می‌آید (ذکایی و ولی‌زاده, 1388) و تجربة حضور موبایل در زندگی روزمره پارادایم‌های زندگانی بشری را بر هم زده است (Charsky & Raisinghani, 2009) و بیش از هر فنّاوری دیگری زندگی بشری را در طول تاریخ دگرگون کرده است (Thakur & Srivastava, 2014).

     همچنین به دلایل مختلفی همچون ارتباط فوری، عملکرد فعال، (Alqatan, Singh, & Ahmad, 2011) ویژگی هر زمانی و همه‌جایی، شخصی‌سازی (L. Zhang, Zhu, & Liu, 2012)، قابلیت حمل آسان (Ngai & Gunasekaran, 2007; Tiwari, Buse, & Herstatt, 2011)، دسترسی‌پذیری (Han, Kim, Yun, Hong, & Kim, 2004)، اتصال راحت و مداوم به اینترنت (W.-T. Wang & Li, 2012) و غیره به همراه گسترة بی‌اندازة کاربردهای تلفن همراه برای مثال در آموزش (Virvou & Alepis, 2005) (Virvou & Alepis, 2004)، سرگرمی (Holden, 2008)، پزشکی (برای مثال کاربرد‌های بیماران خاص مثل دیابتی‌ها (Chomutare, Fernandez-Luque, Årsand, & Hartvigsen, 2011))، تجارت (Hsieh, 2014)، سلامت (Fox & Duggan, 2012)، بازاریابی (Barutçu, 2007) (E. Hsu, 2014)، کشاورزی (Bonthu, 2014) و غیره در کنار پیشرفت سریع فنّاوری‌های همراه در دنیا باعث شده است تا کسب‌وکارها هم توجهی بیش از پیش به این صنعت داشته باشند.

     طبق برآوردهای بانک جهانی (2014) به‌طورکلی از هر 100 نفر در دنیا تا سال 2014، بیش از 93 نفر از تلفن همراه استفاده می‌کنند و روزبه‌روز نیز استفاده خاص از تلفن همراه افزایش پیدا کرده است (PEW, 2012) (Rainie, 2013). در کشورهای در حال توسعه من‌جمله ایران نیز در سال 2011 رشد قابل توجهی در کاربرد تلفن همراه رخ داد به‌طوری‌که 86% از کل 660 میلیون مشترک جدید تلفن همراه مربوط به کشورهای درحال توسعه بوده است (جعفرنیا, 1391). اینترنت موبایل نیز جایگاه خود را در مصارف روزانه مردم پیدا کرده است (آمار اعجاب‌آوری از تعداد تلفن‌های همراه در دنیا وجود دارد. برای مثال از سال 2006 تعداد تلفن‌های همراه در افریقا بیشتر از تعداد لوله‌های اتصال آب شده است (Foster et al., 2012) و یا 81% کاربران چینی اینترنت از موبایل برای اتصال استفاده می‌کنند (Zhou, 2014)) (Freeman & Soete, 1997) (Haythornthwaite & Wellman, 2002) و با سرعتی چشمگیر در حال رشد است (C.-L. Hsu, Lu, & Hsu, 2007; H. Kim, Kim, Lee, Chae, & Choi, 2002; Lee, Kim, & Kim, 2005). همچنین گزارش‌ها حاکی از این است که به‌زودی نرخ استفاده از اینترنت در موبایل از کامپیوترهای شخصی پیشی می‌گیرد (Chen, 2013). در طی حدود 18 سالی که از ورود سیم کارت‌های تلفن همراه به ایران شده است، رشد نسبتاً خوبی در ضریب نفوذ تلفن همراه رخ داده است و این نرخ به 84% رسیده است (The World Bank, 2014). چنین رشد خیره‌کننده‌ای باعث شده است تا بازاری پر قدرت و گسترده برای کسب‌وکارهای همراه در ایران و جهان پدید آید و تجارت همراه به یکی از حوزه‌های اصلی پژوهش (Ngai & Gunasekaran, 2007)، سرمایه‌گذاری (ARCGroup, 2003) و عمل در جهان صنعتی بدل شود (تاجایی‌که از سرمایه‌گذاری در فنّاوری نسل سوم (3G) در سال 2004 به عنوان بزرگ‌ترین سرمایه‌گذاری در بخش «فشار فنّاوری» در طول تاریخ نام برده می‌شود (M. Zhang, 2008)) (Younessi, 2009).

     با توجه به شواهد و روندهای مورد اشاره، می‌توان ادعا نمود که بعد از انقلاب الکترونیک امروزه کسب‌وکارهای الکترونیکی نیز به‌سمت کسب‌وکارهای همراه تغییر جهت داده‌اند (Hsieh, 2014) (Ngai & Gunasekaran, 2007) (Smith, 2006) و مفهوم تجارت الکترونیک در حال انتقال به تجارت همراه است (Karnouskos, 2004) (Manvi, Nalini, & Bhajantri, 2011) (Muthu & Kumar, 2014) و ازاین‌رو روی آوردن به خدمات جدید تجارت همراه برای جریان درآمدزایی شرکت‌های فرآهم کننده خدمات و کسب‌وکارها بسیار مهم و حیاتی است  (Lu, Yang, Chau, & Cao, 2011) و بحثی جدی درباره روی آوردن رهبران بازار به‌سمت راه‌حل‌های همراه در جهان وجود دارد (Ewing, Leberman, Serrano, & Steitz, 2013). درحالی‌که تجارت الکترونیک به رشد شگفت‌آور خود ادامه می‌دهد، تجارت همراه هنوز در مراحل کودکی خود به سر می‌برد. بااین‌حال انتظار می‌رود که با گسترش شبکه‌های بی‌سیم راه‌های جدیدی برای رشد تجارت همراه گشوده شود که سبب ایجاد مدل‌های کسب‌وکار نوین برای اپراتورهای تلفن همراه و ارائة اپلیکیشن‌های جدید به کسب‌وکارها و مشتریان می‌شود (Jahanshahi, Mirzaie, & Asadollahi, 2012). علاوه‌برآن امروزه به‌دلیل رقابت زیاد در ارائة خدمات صوتی، اپراتورها نیز سرمایه‌گذاری شدیدی در خدمات ارزش افزودة همراه کرده‌اند (Van Bossuyt & Van Hove, 2007).

     همة این دلایل باعث شده است تا فرصت‌های کسب‌وکار همراه خانگی نابی در اقتصاد جهانی به وجود آید. برای مثال خدمات همراه در سال 2012، 1.3 درصد از تولید ناخالص ملی هندوستان را تشکیل داده‌اند و تأثیرات اقتصادی آن بر درآمد ناخالص ملی چیزی در حدود 5 درصد بوده است و 40 % از روستاییان این کشور از تلفن همراه برای کسب‌وکارهای خود استفاده می‌کنند (deloitte, 2013) که در این میان خدمات ارزش افزوده سبب به وجود آمدن چیزی بیش از 2 میلیون شغل در آن کشور گردیده است که غالب آنها از نوع کسب‌وکارهای خانگی بوده است (GSMA, 2014).

     علاوه‌بر این، پژوهش‌های دانر در روآندا (2004) و کیگالی (2006) نشان می‌دهد که استفاده از خدمات همراه درآمد کسب‌وکارهای خانگی را حتی تا 40% افزایش داده است. همچنین طبق گزارش مجمع جهانی اقتصاد (2011) اپراتور ودافون پیش‌بینی کرده است که از طریق خدمات همراه خود در 20 کشور، تا سال 2020 درآمد کشاورزان را (که اغلب نوع کسب‌وکارشان خانگی و خانوادگی است) 51 میلیارد دلار افزایش می‌دهد. فنّاوری همراه نه تنها باعث ایجاد فرصت‌های جدید برای کسب‌وکارهای خانگی شده است (برای مثال فرصت‌های ساخت برنامه‌های همراه (Brooks, 2014))، بلکه کسب‌وکارهای موجود خانگی را نیز توانمند کرده تا با استفاده از خدمات همراه سهولت بیشتری برای مشتریان فعلی خود ایجاد کنند و علاوه‌بر آن دسترسی به بازار بزرگتری را داشته باشند (Gupta, 2013). لذا در ادامه با مداقه بر مفهوم خدمات ارزش افزوده همراه، به معرفی فرایندهای کاری کسب‌وکارهای همراه پرداخته و در هر مرحله از آن کاربردهای خدمات ارزش افزودة همراه تشریح می‌شود.

 

خدمات ارزش افزوده تلفن همراه

چنانچه آمد، ورود فنّاوری همراه سبب پیدایش نیازهای متنوعی در کاربران شد. ازآنجاکه انتخاب مدل کسب‌وکار مناسب برمبنای نیازهای بازار مهم است (محقر و حیدری, 1389) لذا کسب‌وکارهای مختلف به‌سمت خدمات ارزش افزوده در این حوزه از صنعت رو آورند (Lane & Manner, 2011).

     به زبان ساده خدمات ارزش افزوده تلفن همراه مجموعه خدماتی است که فراتر از خدمات مکالمه صوتی (به‌عنوان خدمات استاندارد اپراتورهای تلفن همراه) به کاربران ارائه می‌شود (Harwood, 1997). این خدمات گسترة وسیعی از خدمات و یا کاربرد‌هایی مانند سرویس‌های پیام‌رسان، بازی‌ها، آواهای پیشواز، تبادلات الکترونیکی و... را شامل می‌شود (K. Wang & Lin, 2012). ارائه این خدمات نه تنها باعث ایجاد درآمد برای اپراتورهای تلفن همراه می‌شود، بلکه سبب می‎گردد تا شرکت‎های ارائه دهنده این خدمات (مانند: کسب‌وکارهای خانگی، بانک‎ها و مؤسسات مالی، آژانس‎های تبلیغاتی، تولیدکنندگان و فروشندگان گوشی‎ها و تجهیزات جانبی تلفن همراه، تولیدکنندگان محتوا و برنامه‎های تخصصی تلفن همراه، نویسندگان و ارائه دهندگان بازی‎های شبکه‎ای و...) نیز به سود مناسبی دست یابند و لذا امروزه این خدمات به یکی از اصلی‌ترین منابع درآمد در صنعت ارتباطات بدل شده است (Anandpadmanabhan, 2011) تا جایی‌که طبق گزارشات درآمد حاصل از این خدمات در سال 2009 چیزی در حدود 200 میلیارد دلار بوده است (IranVAS, 1389). مرسوم‌ترین زمینه‌های خدمات ارزش افزوده تلفن همراه عبارت‌اند از: خدمات سرگرمی همراه (شامل بازی‌ها، اطلاعات عمومی، اخبار سرگرم‌کننده و..)، خدمات ارتباطی همراه (شامل کاربردها و خدمات خاص شبکه‌های اجتماعی و...)، خدمات شرکتی همراه (شامل راه‌حل‌های کسب‌وکار، ابزارهای مدیریتی و...)، خدمات تجارت همراه (شامل بانکداری، خرده‌فروشی، فروش محتوای متنی و...)، خدمات سلامت همراه (شامل راه‌کارهای سلامتی، سیستم‌های رصد بیماران، سیستم‌های هشدار سلامتی و...)، خدمات تحصیل همراه (شامل آموزش‌های پیامکی، خدمات آموزشی و...) (Sondhi et al., 2011). ذی‌نفعان کلیدی خدمات ارزش افزوده نیز صاحبان محتوا، توسعه‌دهندگان محتوا، جمع‌آوری‌کننده محتوا، توانمندساز فنّاوری و کاربران نهایی هستند (Cherie Blair Foundation for Women, 2012) مهم‌ترین ویژگی‌های کسب موفقیت برای ارائه‌دهندگان خدمات ارزش افزوده، کیفیت خدمات، ارزش ادراک‌شده مشتری، رضایت مشتری و قصد بعد از خرید مشتری است (Kuo, Wu, & Deng, 2009). عوامل موفقیت کلیدی در این صنعت نیز عبارت است از: مرکزیت مشتری، سرعت، امنیت، امکان‌پذیری، قیمت، راحتی، شخصی‌سازی و تناسب با نیاز کاربر نهایی (Vrechopoulos, Constantiou, Mylonopoulos, & Sideris, 2002). خدمات ارزش افزوده تلفن همراه در ایران شامل انواع محتوای متنی و کاربرد‌های تلفن همراه است که سبب تولید ارزش افزوده برای بازیگران زنجیرة تأمین و ارزش تجارت همراه می‌شود.

 

زنجیره تأمین و فرایندهای کسب‌وکار

به‌طورکلی زنجیره تأمین فرایند یکپارچه تبدیل مواد خام اولیه به محصول نهایی و تحویل آن به مشتری (از طریق پخش عمده، خرده‌فروشی یا هر دو) می‌باشد (Beamon, 1999) و مدیریت روابط چندگانه در طول زنجیره تأمین به مدیریت زنجیره تأمین اطلاق می‌شود (Lambert & Cooper, 2000).

     در طول سال‌های پژوهش در این حوزه، چارچوب‌های متفاوتی جهت بررسی زنجیره  تأمین ارائه شده است، که از مهم‌ترین آنها، چارچوب جهانی زنجیره تأمین می‌باشد. GSCF زنجیره تأمین را یکپارچه‌سازی فرایندهای کلیدی کسب‌وکار از مشتری نهایی به تأمین‌کنندگان تعریف می‌کند که با ایجاد کالا، خدمت و یا اطلاعات برای مشتری ارزش افزوده تولید می‌کند (Chakraborty & Dobrzykowski, 2014). فرایندهای زنجیره تأمین در تمام کسب‌وکارها و زمینه‌های جغرافیایی ازجمله کسب‌وکار خانگی مشترک است. مدیریت زنجیره تأمین با رویکرد GSCF فرایندهای هشت‌گانه‌ای دارد که شامل موارد زیر است (Lambert, García‐Dastugue, & Croxton, 2005):

مدیریت ارتباط با مشتری: فرایندی است که در آن ساختاری جهت توسعه و ابقای روابط با مشتریان ایجاد می‌شود.

مدیریت خدمات مشتریان: این فرایند نمود وجهه تماس تولیدکننده با مشتریان در باره خدمات و کالا می‌باشد (Heaslip, 2013).

مدیریت تقاضا: فرایندی است که در آن مابین تقاضا و ظرفیت تولید تعادل ایجاد می‌شود.

تکمیل سفارشات: این فرایند شامل مجموع فعالیت‌های: تعریف نیاز مشتریان، طراحی شبکه، برآوردن نیاز مشتریان و کاهش هزینه تحویل سفارشات می‌باشد.

مدیرت جریان تولید: این فرایند به تمام مراحل تولید و به جریان انداختن کالا در طول زنجیره تأمین اشاره دارد.

مدیریت ارتباط با تأمین‌کنندگان: این فرایند ساختاری را جهت توسعه و حفظ روابط با تأمین‌کنندگان فرآهم می‌کند.

توسعه محصول و تجاری‌سازی: فرایندی است که در آن محصول بهبود یافته و یا به بازار جهت توزیع عرضه می‌شود.

مدیریت مرجوعی: این فرایند به تمام فعالیت‌های مربوط به محصولات مرجوعی اشاره دارد.

 

نقش خدمات ارزش افزوده همراه در کسب‌وکار خانگی

امروزه تلفن همراه و کاربردهایش همچون تجارت همراه با ویژگی قابلیت حضور در همه‌جا و همه‌زمان، سبب تسریع در فرایندهای داخلی و خارجی همچون اطلاع رسانی و کاهش ارباب رجوع حضوری شده و نیز در عملیات کسب‌وکارها موثر است (امیرشاهی، 1391). این اثرگذاری در مدل‌های کسب‌وکار سبب شده تا کسب‌وکارها هرچه بیشتر از مزیت‌های خدمات ارزش افزوده همراه آگاه شده و از به‌کارگیری آن سود ببرند (Siau, Lim, & Shen, 2001). خدمات ارزش افزوده حاصل از تلفن همراه با توجه به نوع خدمت و کاربرد می‌تواند در هریک از مراحل زنجیره تأمین کسب‌وکار وارد شده و یکی از فرایندها را به‌طور کامل اجرا و یا تسهیل نماید. با در نظر گرفتن این مهم در ادامه به نقش خدمات ارزش افزوده در هریک از فرایندهای کسب‌وکار خانگی که پیشتر اشاره شد می‌پردازیم:

 

جدول 1. کاربرد خدمات ارزش افزوده همراه در فرایندهای کسب‌وکار خانگی

فرایند کسب‌وکار خانگی

خدمات ارزش افزوده همراه

مدیریت ارتباط با مشتری

شبکه‌های اجتماعی همراه همچون اینستاگرام و فیس‌بوک، کاربرد‌های ارتباطی پرکاربرد همچون وایبر، لاین و واتس‌اپ، بازاریابی انبوه و هدفمند توسط ارسال پیامک

مدیریت خدمات مشتریان

کاربردهای ارتباطی همراه و نیز سرویس ایمیل بر موبایل

مدیریت تقاضا

دسته‌بندی تقاضا توسط نرم‌افزار آفیس همراه و نُت

تکمیل

سفارشات

دریافت سفارشات توسط خدمات گفتمانِ همراه همچون کاربرد کیک و دریافت پیام شخصی بر کاربرد‌های ارتباطی

مدیریت جریان تولید

تولید محتوای پیامکی و کاربرد همراه جهت ارائه به مشتریان

مدیریت ارتباط با تأمین‌کنندگان

کاربرد‌های ارتباطی و شبکه‌های اجتماعی و نیز ارسال پیامک به تأمین‌کنندگان

توسعه محصول و تجاری‌سازی

تشکیل جوامع همراه توسط کاربرد ارتباطی جهت طوفان فکری و ایده‌پردازی

مدیریت مرجوعی

با استفاده از کاربرد‌های انبارداری (مانند اپلیکیشن انبارک و PeopleSoft Mobile Inventory) کالای مرجوعی را می‌توان مدیریت کرد.

 

     فرایندهای کسب‌وکار خانگی را می‌توان در حوزه‌های اصلی: توسعه محصول، تولید و بازاریابی قرار داد. مطالعات بسیاری نیز در حوزه یکپارچه سازی فرایند تولید و بازاریابی در توسعه محصول جدید انجام شده است (Calantone, Dröge, & Vickery, 2002; Swink & Song, 2007). با توجه به رویکرد GSCF سه حوزه اصلی کسب‌وکار خانگی شامل: 1. توسعه محصول (معادل فرایند توسعه و تجاری‌سازی محصول)، 2. تولید (معادل فرایند مدیریت جریان تولید و مرجوعی) و 3. بازاریابی (معادل مجموع فرایندهای مدیریت ارتباط با مشتری و تأمین‌کنندگان، مدیریت خدمات مشتریان، مدیریت تقاضا، تکمیل سفارشات) و در شکل 1 نمایش داده‌شده و در ادامه به کاربرد خدمات ارزش افزوده همراه در این سه فرایند کلیدی خواهیم پرداخت.

 

1. توسعه محصول:

ایده‌پردازی به‌وسیلة جوامع همراه

جامعه همراه از نظر فنی یک انجمن بحث عمومی است (Lai, 2007) که همانند جوامع مجازی عمل کرده و این‌بار از ابزار کامپیوتر به موبایل توسعه یافته است (Kovachev, Renzel, Klamma, & Cao, 2010). از بعد مفهومی نیز جامع همراه به گردهم‌آیی افراد با علاقه مشترک جهت تبادل اطلاعات بر بستر موبایل اطلاق می‌شود (Hampe, Schneider, & Schubert, 2004). با توجه به اینکه افراد امروزه از شیوه ارتباط مجازی بیشتر از ارتباط فیزیکی به‌دلیل کمبود زمان و جلوگیری از اتلاف انرژی بهره می‌برند، بسیاری از اموری که سابقا در جوامع فیزیکی صورت می‌گرفت نیز امروزه در جوامع آنلاین و همراه صورت می‌گیرد زیرا شیوه ارتباط مجازی محبوب‌تر است (Huang & Liu, 2011). جوامع همراه بستری است جهت تشکیل اتاق فکر و طوفان فکری میان افراد، که در نهایت به خلق ایده نو برای ایجاد محصول جدید و یا توسعه محصول فعلی می‌انجامد. کارآفرینان خانگی می‌توانند از این نوع از خدمات ارزش افزوده یعنی جوامع همراه همچون شبکه‌های اجتماعی موبایل (Yamakami, 2009) و کاربرد‌های ارتباطی همچون وایبر، لاین و واتس‌اپ که امکان ایجاد گروه‌های گسترده تا میزان عضویت صدها نفر را در اختیار کاربر قرار می‌دهد، جهت ایده‌پردازی و یا توسعه محصول خانگی خود بهره برند.

 

2. تولید:

تولید محتوا و کاربرد

در فرایند تولید در کسب‌وکارهای خانگی به دو نوع از محصول برمی‌خوریم: 1. محصولی که خود بر بستر موبایل قرار می‌گیرد (محتوای پیامک و کاربرد) و 2. محصول فیزیکی تولیدی کارآفرین در خانه (انواع محصول خوراکی، زینتی و غیره). در ارتباط با نوع اول، افراد بسیاری توانایی تولید محتوی اجتماعی، علمی و تخصصی خود را دارند که متمایل به توزیع و به اشتراک‌گذاری آن بر بستر تلفن همراه هستند ولی به‌دلیل پیچیدگی‌های حقوقی ارتباط مستقیم با اپراتورهای تلفن همراه، با چالش‌های زیادی مواجه هستند. امروزه در کشور برخی از شرکت‌های خدمات ارزش افزوده تلفن همراه با از میان بردن چالش‌های حقوقی موجود و خرید یکباره محتوا و یا در اختیار گذاشتن پنل ارسال پیامک، فعالین را در ایجاد و توسعه کسب‌وکارهای خانگی توانمند ساخته است. در نتیجه افراد حقیقی می‌توانند بر بستر تلفن همراه و نصب پنل مرتبط بر سیستم عامل کامپیوترهای خانگی، محتوای آموزشی، سرگرمی، خبری، هنری و غیره را تولید کرده و با استفاده از پایگاه اطلاعاتی متشکل از شماره تماس همراه مشترکین، پیام خود را ارسال کنند. همچنین تولید و توسعه کاربرد مبتنی بر سیستم عامل اندورید و ios از دیگر فرصت‌های ایجاد مشاغل خانگی است. برنامه نویسان کاربرد موبایل می‌توانند برنامه کاربردی موبایل را طراحی کرده و در بازار آنلاین کاربرد به فروش برسانند. در ایران دو فروشگاه آنلاین کافه بازار برای اندروید و سیبچه برای ios گوشی‌های اپل در این حوزه فعالیت دارند.

     در مورد نوع دوم، کارآفرینان خانگی محصول را تولید کرده و جهت تسهیل فرایند انبارداری و یا مدیریت محصولات مرجوعی می‌توانند کاربرد‌های متنوع انبارداری را بر گوشی خود نصب کرده و مدیریت این فرایندها را تسریع بخشند. مزیت کاربرد این نوع از خدمات ارزش افزوده این است که فهرست و گزارش انبار و محصولات مرجوعی را همیشه می‌توانند همراه خود داشته باشند.

 

3. بازاریابی:

خدمات بازاریابی همراه

 
 


یکی از ابزارهای استراتژیک جهت توسعه کسب‌وکار خانگی بازاریابی از طریق تلفن همراه است. امروزه بازاریابی همراه به‌دلیل ویژگی‌های اصیل خود همچون: شخصی سازی، قابلیت توسعه در همه جا و همه زمان (Haghirian, Madlberger, & Tanuskova, 2005)، تعاملی بودن و مکان محور بودن پتانسیل بزرگی را در شیوه نوین ارتباطات تجاری در کسب‌وکار خانگی فراهم کرده است که نمود این امر در رشد فزایندة آن در سال‌های اخیر مشاهده می‌شود (Barnes & Scornavacca, 2004). با استفاده از بازاریابی همراه می‌توان به شیوه‌ای انبوه بازاریابی را در کمترین زمان ممکن انجام داد و حتی با استفاده از شبکه‌های اجتماعی همراه، اثر ویروسی توسعه بازاریابی را تسهیل کرد (Domingos, 2005). به این صورت که با قابلیت بازارسال پیام تبلیغات به افراد زیرمجموعه گروه اول دریافت کننده پیام و با توجه به اینکه اعتماد کاربر به پیام ناشی از اعتماد او به فرستنده پیام است (Pousttchi & Wiedemann, 2007) (با ارسال غیرمستقیم پیام تبلیغاتی به گروه دوم از کانال گروه اول) می‌توان این اعتماد سازی را ایجاد کرد و بازاریابی را گسترش داد. (Bauer, Barnes, Reichardt, & Neumann, 2005). تأثیرات بازاریابی همراه تا بدانجایی بوده که امروزه می‌توان گفت این مدل بازاریابی به کلی باعث تغییر در پارادایم خرده‌فروشی‌ها (خاصه در کسب‌وکارهای خانگی) شده است (Shankar, Venkatesh, Hofacker, & Naik, 2010).

     کارآفرینان خانگی هوشمند با استفاده از مزیت برتر بازاریابی همراه که قدرت به یادسپاری مستمر برندهای مختلف کالا و خدمات را بیشتر و بالاتر از تلویزیون و رادیو برای جامعه هدف فراهم می‌کند (DeGaris, 2010)، به‌دلیل ارزانی، نوآوری و هدفمندسازی بهتر مشتریان بیشتر متمایلند از ابزار تلفن همراه در فرایند کارآفرینی خود استفاده کنند (Tomášková, 2010). ازآنجایی‌که گرفتن بازخورد بموقع و سریع از مشتریان از الویت‌های ارتقای سطح کالا و خدمات است (Metts, 1994) و اطلاعات دریافتی از مشتریان باید به موقع جمع‌آوری و سازماندهی شود (Svensson, Sprockel, Regnell, & Brinkkemper, 2010)، قابلیت توسعه ارتباط با مشتری تلفن همراه که از طریق امکاناتی نظیر کاربرد‌های شبکه‌های اجتماعی، ارسال و دریافت تصویر و پیام فراهم می‌شود، در پیشبرد کسب‌وکارهای خانگی بسیار حائز اهمیت است (Al-Meshal & Almotairi, 2013). امروزه شبکه‌های اجتماعی همراه نقش بسیار حیاتی را در زندگی روزمره مردم ایفا می‌کند (On et al., 2010; Ou, Pan, & Li, 2012). با استفاده از کاربرد‌های شبکه‌های اجتماعی بر روی گوشی‌های همراه می‌توان در هر زمان و مکانی از آنها برای بازاریابی استفاده کرد. مزیت اصلی شبکه‌های اجتماعی در بازاریابی این است که با استفاده از آنها هم هزینه‌های بسیار زیاد بازاریابی کاهش خواهد یافت (Bolotaeva & Cata, 2010) و هم دیگر نیازی به تیم‌های متعدد ذیل بخش بازاریابی نخواهد بود (Zavišić & Zavišić, 2011) و هر فرد خود به تنهایی قادر به مدیریت آن خواهد بود. استفاده از شبکه‌های اجتماعی روز به روز گسترة خود را توسعه می‌بخشد تا جایی‌که در سال 2012، 67 درصد از کاربران اینترنتی در امریکا از کاربران شبکه‌های اجتماعی‌اند و نکته جالب‌تر آنکه بیشترین کاربران این شبکه‌ها، زنان بین 18 تا 29 سالند (Duggan & Brenner, 2013). این در حالی است که برای مثال در امریکا تعداد کاربران شبکه‌های اجتماعی از 2008 تا 2011 تقریبا 2 برابر شده است (Hampton, Goulet, Rainie, & Purcell, 2011). همة این آمار نشان‌دهندة بازاری روبه‌رشد پیش روی شبکه‌های اجتماعی است. امروزه کاربرد‌های شبکه اجتماعی همچون اینستاگرام، پینترست، فیس‌بوک و توییتر سبب رشد کسب‌وکارهای خانگی شده است. استفاده از شبکه‌های اجتماعی بروی موبایل بسته به نوع کسب‌وکار و مخاطبین متفات است. طبق تحقیقات نیلسون (2013) 70% مخاطبین پینترست را بانوان تشکیل می‌دهند و این شبکه اجتماعی به‌دلیل برجسته بودن در ویژگی بصری پیام و محتوا  مناسب در خرده‌فروشی می‌باشد. توییتر که به‌طورکلی شبکه‌ای میکرو بلاگ است، در نوع موبایلی خود مناسب برای ارسال‌های پیام‌ها در لحظه است، وقتی می‌خواهید یک پیام را در لحظه و سریعاً بازنشر کنید. براساس مقالات TechCrunch (2013) 78% کاربران فیس‌بوک، از طریق موبایل به‌صورت روزانه به این شبکه اجتماعی متصل هستند. این مسئله خود به تنهایی بیان‌کننده فرصت‌های بی‌شمار استفاده از این کاربرد جهت بازاریابی محصولات با محتوای جامع حاوی تصویر، متن و ویدئو می‌باشد (برای مثال همچنین تا دسامبر 2013 ماهانه محصولات موبایل‌محور فیسبوک بیش از 945 میلیون نفر کاربر داشته است (Committee, 2013)). اینستاگرام نیز شبکه اجتماعی نوظهور مبتنی بر موبایل می‌باشد که طبق مطالعات  Imply Measured، 70% از برندهای جهانی امروزه از این کاربرد به‌عنوان یک کانال بازاریابی استفاده می‌کنند  (2013,khairul Azmiar).

     نتیجه آنکه امروزه به‌دلیل شیوع استفاده از تلفن همراه و بدل‌شدن آن به مهم‌ترین ابزار در دست بشر، نیازهای متنوعی براساس آن شکل گرفته و لذا فرصت‌های بی‌شماری برای استفاده و بهره‌برداری از آن ایجاد شده‌اند. کسب‌وکارهای خانگی نیز به‌دلیل هزینه‌های اولیه پایین راه‌اندازی سیستم خدمات همراه در قالب خدمات ارزش افزوده می‌توانند بدل به یکی از بزرگترین ذی‌نفعان این صنعت شوند. نوآوری در ایجاد کسب‌وکارهای همراه جدید و همچنین استفاده از بازار همراه برای توسعة محصولات و توسعة بازار برای کسب‌وکارهای خانگی موجود مزیت اصلی برای بهره‌برداری از فرصت‌های خدمات ارزش افزوده همراه برای این دسته از کسب‌وکارهاست.

 

جعفرنیا، غ. (1391). گزارش آماری از آخرین وضعیت شاخص‌های برجسته ICT جهان در ژوئن 2012. تهران: شرکت ارتباطات زیرساخت وزارت ارتباطات و فنّاوری اطلاعات.
ذکایی، محمد سعید و ولی‌زاده، وحید. (1388). فرهنگ جوانان و تلفن همراه. فصلنامه تحقیقات فرهنگی, 2(7), 34.
رنانی، عاملی. (1384). دوفضایی شدن جهان و موبایل و کامپیوتر. Paper presented at the جامعه مجازی فراگیر و بازسازی هویت فردی. همایش فرهنگ ‏‎فنّاوری اطلاعات و ارتباطات و توسعه‏‎. تهران.
محقر، علی و حیدری، نسترن حاجی. (1389). روش‌شناسی تغییر مدل کسب‌وکار بر اثر ورود فنّاوری موبایل به سازمان. مدیریت فنّاوری اطلاعات، 175-192.
Al-Meshal, Soad, & Almotairi, Mohammad. (2013). Consumer Acceptance of Mobile Marketing: An Empirical Study on the Saudi Female. International Journal of Marketing Studies, 5(5), p. 94.
Alqatan, Saleh, Singh, Dalbir, & Ahmad, Kamsuriah. (2011). A theoretic discussion of tourism M-commerce. Journal of Convergence Information Technology, 6(12), 100-106.
Anandpadmanabhan, Narayanan. (2011). Value Added Services in India.
ARCGroup. (2003). Mobile Payment to Increase to USD20 Billion By 2005.
Barnes, Stuart J. & Scornavacca, Eusebio. (2004). Mobile marketing: the role of permission and acceptance. International Journal of Mobile Communications, 2(2), 128-139.
Barutçu, Süleyman. (2007). Attitudes towards mobile marketing tools: a study of Turkish consumers. Journal of Targeting, Measurement and Analysis for Marketing, 16(1), 26-38.
Bauer, Hans H, Barnes, Stuart J, Reichardt, Tina, & Neumann, Marcus M. (2005). Driving consumer acceptance of mobile marketing: A theoretical framework and empirical study. Journal of electronic commerce research, 6(3), 181-192.
Beamon, Benita M. (1999). Measuring supply chain performance. International Journal of Operations & Production Management, 19(3), 275-292.
Bolotaeva, Victoria, & Cata, Teuta. (2010). Marketing opportunities with social networks. Journal of Internet Social Networking and Virtual Communities, 2010, 1-8.
Bonthu, Prashanthi. (2014). India and China: A Comparative Analysis of Mobile Phones in Agriculture.
Brooks, Chad. (2014). How to Start a Home-based Mobile App Developer Business: Globe Pequot.
Calantone, Roger, Dröge, Cornelia, & Vickery, Shawnee. (2002). Investigating the manufacturing–marketing interface in new product development: does context affect the strength of relationships? Journal of Operations Management, 20(3), 273-287.
Castells, Manuel. (2001). The Internet galaxy: Reflections on the Internet, business, and society: Oxford University Press, Inc.
Castells, Manuel. (2011a). The power of identity: The information age: Economy, society, and culture (Vol. 2): John Wiley & Sons.
Castells, Manuel. (2011b). The rise of the network society: The information age: Economy, society, and culture (Vol. 1): John Wiley & Sons.
Chakraborty, Samyadip, & Dobrzykowski, David D. (2014). Examining Value Co-Creation in Healthcare Purchasing: a Supply Chain View. Business: Theory and Practice/Verslas: Teorija ir Praktika, 15(2), 179-190.
Charsky, Carol, & Raisinghani, Mahesh. (2009). Mobile Devices and Mobile Applications: Key Future Trends. Handbook of Research in Mobile Business: Technical, Methodological and Social Perspectives, Second Edition. Portland: Idea Group Publishing.
Chen, ChauShen. (2013). Perceived risk, usage frequency of mobile banking services. Managing Service Quality, 23(5), 410-436.
Cherie Blair Foundation for Women. (2012). Mobile Value Added Services: A Business Growth Opportunity for Women Entrepreneurs. London.
Chomutare, Taridzo, Fernandez-Luque, Luis, Årsand, Eirik, & Hartvigsen, Gunnar. (2011). Features of mobile diabetes applications: review of the literature and analysis of current applications compared against evidence-based guidelines. Journal of medical Internet research, 13(3).
Committee, Facebook. (2013). Facebook Report California: Facebook Newsroom.
DeGaris, Larry (2010). The benefits grid: Translating motorsports sponsorship features into sponsor benefits. International Journal of Sport Management and Marketing, 8(1), 21-29.
deloitte. (2013). Can you carry your money in your mobile? M-Banking & M-Payments: The Next Frontier. india: deloitte.
Domingos, Pedro. (2005). Mining social networks for viral marketing. IEEE Intelligent Systems, 20(1), 80-82.
Donner, Jonathan. (2004). Microentrepreneurs and mobiles: An exploration of the uses of mobile phones by small business owners in Rwanda. Information Technologies and International Development, 2(1), 1-22.
Donner, Jonathan. (2006). The use of mobile phones by microentrepreneurs in Kigali, Rwanda: Changes to social and business networks. Information Technologies & International Development, 3(2), pp. 3-19.
Duggan, Maeve, & Brenner, Joanna (2013). The Demographics of Social Media Users — 2012. Washington, D.C.: Pew Research Center’s Internet & American Life Project.
Ewing, Dan, Leberman, Dan, Serrano, Eduardo, & Steitz, Jon. (2013). From solutions to adoption: The next phase of consumer mobile payments. McKinsey on Payments, 7.
Foster, Tim, Hope, Rob, Thomas, Mike, Cohen, Ilana, Krolikowski, Aaron, & Nyaga, Cliff. (2012). Impacts and implications of mobile water payments in East Africa. Water International, 37(7), 788-804.
Fox, Susannah, & Duggan, Maeve. (2012). Mobile health 2012. Pew Research Center's Internet x0026 American Life Project [Internet]
Freeman, Christopher, & Soete, Luc. (1997). The economics of industrial innovation: Psychology Press.
GSMA. (2014). The Mobile Economy India 2013.
Gupta, Sunil. (2013). The Mobile Banking and Payment Revolution. European Financial Review, 3-6.
Haghirian, Parissa, Madlberger, Maria, & Tanuskova, Andrea. (2005). Increasing advertising value of mobile marketing-an empirical study of antecedents. Paper presented at the System Sciences, 2005. HICSS'05. Proceedings of the 38th Annual Hawaii International Conference On.
Hampe, J Felix, Schneider, Frank, & Schubert, Petra. (2004). Mobile community support: a mobile reservation system for the leisure industry.
Hampton, Keith N, Goulet, Sessions Lauren , Rainie, Lee , & Purcell, Kristen (2011). Social networking sites and our lives. Washington, D.C.: Pew Research Center’s Internet & American Life Project.
Han, Sung H, Kim, Kwang J, Yun, Myung H, Hong, Sang W, & Kim, Jongseo. (2004). Identifying mobile phone design features critical to user satisfaction. Human Factors and Ergonomics in Manufacturing & Service Industries, 14(1), 15-29.
Harwood, John H. (1997). Competition in international telecommunications services. Colum. L. Rev., 97, 874.
Haythornthwaite, Caroline, & Wellman, Haythornthwaite. (2002). The Internet in everyday life: An introduction. The Internet in everyday life, 1-41.
Heaslip, Graham. (2013). Services operations management and humanitarian logistics. Journal of Humanitarian Logistics and Supply Chain Management, 3(1), 37-51.
Holden, W. (2008). Mobile Entertainment Markets–Opportunities & Forecasts 2007-2012: Juniper Research Limited, Hampshire, England.
Hsieh, Chan-tseh. (2014). Mobile commerce: Assessing new business opportunities. Communications of the IIMA, 7(1), 9.
Hsu, Chin-Lung, Lu, Hsi-Peng, & Hsu, Huei-Hsia. (2007). Adoption of the mobile Internet: An empirical study of multimedia message service (MMS). Omega, 35(6), 715-726.
Hsu, Emma. (2014). Mobile Marketing. Haettu, 18, 2014.
Huang, Jinghua, & Liu, Dandi. (2011). Factors influencing continuance of mobile virtual community: Empirical evidence from China and Korea. Paper presented at the Service Systems and Service Management (ICSSSM), 2011 8th International Conference on.
IranVAS. (1389). گزارش کنفرانس خدمات ارزش افزوده تلفن همراه در ایران تهران
Jahanshahi, Asghar Afshar, Mirzaie, Alireza, & Asadollahi, Amin. (2012). Mobile Commerce Beyond Electronic Commerce: Issue and Challenges. Asian Journal of Business and Management Sciences, 1(2), 119-129.
Karnouskos, Stamatis. (2004). Mobile payment: a journey through existing procedures and standardization initiatives. Communications Surveys & Tutorials, IEEE, 6(4), 44-66
Kim, Changsu, Mirusmonov, Mirsobit, & Lee, In. (2010). An empirical examination of factors influencing the intention to use mobile payment. Computers in Human Behavior, 26(3), 310-322.
Kim, Hoyoung, Kim, Jinwoo, Lee, Yeonsoo, Chae, Minhee, & Choi, Youngwan. (2002). An empirical study of the use contexts and usability problems in mobile Internet. Paper presented at the System Sciences, 2002. HICSS. Proceedings of the 35th Annual Hawaii International Conference on.
Kovachev, Dejan, Renzel, Dominik, Klamma, Ralf, & Cao, Yiwei. (2010). Mobile community cloud computing: emerges and evolves. Paper presented at the Mobile Data Management (MDM), 2010 Eleventh International Conference on.
Kuo, Ying-Feng, Wu, Chi-Ming, & Deng, Wei-Jaw. (2009). The relationships among service quality, perceived value, customer satisfaction, and post-purchase intention in mobile value-added services. Computers in human behavior, 25(4), 887-896.
Lai, Chih-Hui. (2007). Understanding the design of mobile social networking. M. C Journal, 10(1).
Lambert, Douglas M, & Cooper, Martha C. (2000). Issues in supply chain management. Industrial marketing management, 29(1), 65-83
Lambert, Douglas M, García‐Dastugue, Sebastián J, & Croxton, Keely L. (2005). AN EVALUATION OF PROCESS‐ORIENTED SUPPLY CHAIN MANAGEMENT FRAMEWORKS. Journal of business Logistics, 26(1), 25-51.
Lane, Wilburn, & Manner, Chris. (2011). The impact of personality traits on smartphone ownership and use. International Journal of Business and Social Science, 2(17), 22-28.
Lee, Inseong, Kim, Jaesoo, & Kim, Jinwoo. (2005). Use contexts for the mobile internet: a longitudinal study monitoring actual use of mobile internet services. International Journal of Human-Computer Interaction, 18(3), 269-292
Lu, Yaobin, Yang, Shuiqing, Chau, Patrick YK, & Cao, Yuzhi. (2011). Dynamics between the trust transfer process and intention to use mobile payment services: A cross-environment perspective. Information & Management, 48(8), 393-403
Manvi, SS, Nalini, N, & Bhajantri, LB. (2011). Recommender system in ubiquitous commerce. Paper presented at the Electronics Computer Technology (ICECT), 2011 3rd International Conference on.
Metts, Rodney H. (1994). Method and apparatus for acquiring demographic information: Google Patents.
Muthu, Dr N, & Kumar, S Muthu. (2014). M-COMMERCE ON DEMAND: CHANGING INDIA’S MOBILE LANDSCAPE. International Journal of Logistics & Supply Chain Management Perspectives, 2(4), 668-673.
Ngai, Eric WT, & Gunasekaran, Angappa. (2007). A review for mobile commerce research and applications. Decision Support Systems, 43(1), 3-15.
On, Byung-Won, Lim, Ee-Peng, Jiang, Jing, Chua, Freddy Chong Tat, Nguyen, Viet-An, & Teow, Loo-Nin. (2010). Messaging behavior modeling in mobile social networks. Paper presented at the Social Computing (SocialCom), 2010 IEEE Second International Conference on.
Ou, Shumao, Pan, Hui, & Li, Feng. (2012). Heterogeneous wireless access technology and its impact on forming and maintaining friendship through mobile social networks. International Journal of Communication Systems, 25(10), 1300-131
PEW. (2012). pew Internet CHCF Health Survey. Washington DC: Pew Research Center African Development Bank Group.
Pousttchi, Key & Wiedemann, Dietmar G. (2007). Success factors in mobile viral marketing: A multi-case study approach. Paper presented at the Management of Mobile Business, 2007. ICMB 2007. International Conference on the.
Rainie, Lee. (2013). The Mobile Difference. L Washington DC: Pew Internet Project.
Rupnik, Rok. (2008). mobile application development methodology Handbook of Research in Mobile Business: Technical, Methodological and Social Perspectives, Second Edition (2nd ed.): Information Science Reference.
Shankar, Venkatesh, Venkatesh, Alladi, Hofacker, Charles, & Naik, Prasad. (2010). Mobile marketing in the retailing environment: current insights and future research avenues. Journal of interactive marketing, 24(2), 111-120
Smith, Alan D. (2006). Exploring m-commerce in terms of viability, growth and challenges. International Journal of Mobile Communications, 4(6), 682-703.
Sondhi, Sachin, Gupta, Gaurav, Rawat, D. S., Biswas, Sandip, Bharwani, Prakash, & Sharma, Ajay. (2011). Mobile Value Added Services (MVAS)-A vehicle to usher in inclusive growth and bridge the digital divide (pp. 68). UK: Deloitte.
Stevens, Sandar S. (1950). Introduction: A definition of communication. The Journal of the Acoustical Society of America, 22(6), 689-690.
Svensson, Richard Berntsson, Sprockel, Yuri, Regnell, Björn, & Brinkkemper, Sjaak. (2010). Cost and benefit analysis of quality requirements in competitive software product management: A case study on the quper model. Paper presented at the Software Product Management (IWSPM), 2010 Fourth International Workshop on.
Swink, Morgan, & Song, Michael. (2007). Effects of marketing-manufacturing integration on new product development time and competitive advantage. Journal of Operations Management, 25(1), 203-217.
Thakur, Rakhi, & Srivastava, Mala. (2014). Adoption readiness, personal innovativeness, perceived risk and usage intention across customer groups for mobile payment services in India. Internet Research, 24(3), 369-392.
The World Bank. (2014). World Development Indicators: Power and communications. from The world Bank http://wdi.worldbank.org/table/5.11#
The World Economic Forum. (2011). Multiplying Agriculture by the Power of Mobile: WEF.
Tiwari, Rajnish, Buse, Stephan, & Herstatt, Cornelius. (2011). From Electronic To Mobile Commerce: Technology Convergence Enables Innovative Business Services. Hamburg University of Technology (TUHH) Schwarzenbergstr, 95.
Tomášková, Hana. (2010). M-commerce and M-banking focused on Czech Republic. System, 3, 3.1.
Van Bossuyt, Michaël, & Van Hove, Leo. (2007). Mobile payment models and their implications for NextGen MSPs. info, 9(5), 31-43.
Virvou, Maria, & Alepis, Efthymios. (2004). Mobile versus desktop facilities for an e-learning system: users' perspective. Paper presented at the Systems, Man and Cybernetics, 2004 IEEE International Conference on.
Virvou, Maria, & Alepis, Eythimios. (2005). Mobile educational features in authoring tools for personalised tutoring. Computers & Education, 44(1), 53-68.
Vrechopoulos, Adam P, Constantiou, Ioanna D, Mylonopoulos, Nikos, & Sideris, Ioannis. (2002). Critical success factors for accelerating mobile commerce diffusion in Europe. Paper presented at the Proceedings of the 15th Bled Electronic Commerce Conference.
Wang, Kai, & Lin, Chien-Liang. (2012). The adoption of mobile value-added services: Investigating the influence of IS quality and perceived playfulness. Managing Service Quality, 22(2), 184-208.
Wang, Wei-Tsong, & Li, Hui-Min. (2012). Factors influencing mobile services adoption: a brand-equity perspective. Internet Research, 22(2), 142-179.
Yamakami, Toshihiko. (2009). An interactivity model of mobile interactive TV: a oneseg case for mobile glue. Paper presented at the Proceedings of the 2nd International Conference on Interaction Sciences: Information Technology, Culture and Human.
Younessi, Houman. (2009). Strategic view on creating business value through mobile technologies. Handbook of research in mobile business: technical, methodological, and social perspectives. Information Science Reference, Hershey.
Zavišić, Senka, & Zavišić, Željka. (2011). Social network marketing. CROMAR kongres(2011, 22).
Zhang, Liyi, Zhu, Jing, & Liu, Qihua. (2012). A meta-analysis of mobile commerce adoption and the moderating effect of culture. Computers in human behavior, 28(5), 1902-1911.
Zhang, Michael. (2008). High-tech Entrepreneurship in Asia. Journal of Small Business and Enterprise Development, 15(4).
Zhou, Tao. (2014). Understanding the determinants of mobile payment continuance usage. Industrial Management & Data Systems, 114(6), 6-6.