شیخ جباره دوم، نوه حاتم اول، در آبادانی بندر طاهری کوشید و قلعه کهنه را بنا کرد که این قلعه محل سکونت اقوام آل نصور بود. وی توانست با کمک آل عتوب، بحرین را از دست آل سعود خارج کند. آل نصور برای جلوگیری از حملات دزدان دریایی معروف به جواسم کشتی‌هایی بزرگ ساخته و به همین منظور پناهگاه‌هایی در خور گرم در کرانه دشتی، بندر کنگان و سایر نقاط ساحلی برپا کردند (حسینی فسائی، 1367: 1463). شیخ جباره دارای سه پسر به نام‌های حسن، مذکور و حاتم بود. ابتدا شیخ حسن به حکومت رسید، اما به‌واسطه دشمنی که میان آنها و آل حرم بود، به دستور شیخ ابراهیم آل حرم، به‌طور غافلگیرانه دستگیر و کشته شد. شیخ مذکور برای انتقام خون برادرش، با کمک چریک‌های خود و نیروهای دولتی بر عسلویه تاخت. وی مشایخ آل حرم را به‌همراه مردان قبیله کشت (همان) و تنها یک نفر از آل حرم به نام شیخ احمد باقی ماند که متواری شد و بدون فرزند فوت کرد (نورزاده بوشهری، همان: 137). شیخ مذکور فردی باهوش، باسواد و وطن‌دوست بود. ضعف دولت قاجار و بی‌توجهی نسبت به امور بنادر و سواحل خلیج فارس باعث افزایش قدرت وی و عدم اطاعت از دولت مرکزی شد. وی حتی به نام خویش سکه ضرب کرد. در نتیجه، به فرمان فرهادمیرزا، والی فارس، احضار شد و با تعهد خدمتگزاری، دوباره به منطقه بازگشت، اما چون دوباره طغیان کرد، در 1296ق. مورد غضب قرار گرفت و پس از شش ماه محاصره، تسلیم و در شیراز اعدام و املاک نصوری از دستشان خارج شد. شیخ حسن فرزند شیخ مذکور، که پس از مرگ پدر به بحرین رفته بود، پس از مدتی به منطقه بازگشت و مقر خود را در گاوبندی قرار داد (همان، 138؛ حمیدی، همان: 59). پس از شیخ مذکور، حکومت به برادر دیگرش، حاتم دوم، رسید. در زمان وی، قلعه زیبای بندر طاهری توسعه یافت. سپس حاتم سوم به حکومت رسید و پس از وی، فرزندش، شیخ سلیمان نصوری، در طاهری حکومت داشت که به‌وسیله جمال‌خان دشتی از طاهری رانده شد. جمال‌خان مجموعه روستاهای این نواحی را اجاره کرد. همه این مجموعه در 1334ش. از زیر نظر حکومت فارس خارج و به حکومت بنادر منتقل شد و یک سال بعد شیخ سلیمان نصوری فوت کرد (لوریمر، 1379: 273، 277-276).

     در 1332ش.، شیخ مذکور دوم، پسر شیخ حسن، به‌همراه رییس حسن تنگسیری مسئول حراست از حاکم لنگه بودند. اما با کشته شدن کنسول انگلیس در بندر لنگه، درگیری‌هایی بین شیخ مذکور با انگلیس به‌وجود آمد. شیخ از قوای تنگستانی در مقابل انگلیسی‌ها کمک گرفت. ناوهای انگلیسی نیز مواضع تنگستانی‌ها را در بندر چیرو در نزدیکی کیش و سپس نخل تقی ویران کردند. دفاع شیخ مذکور در مقابل انگلیس برای مدتی به طول انجامید؛ عاقبت با اعزام قوای دولتی، به فرمان قوام‌الملک شیرازی، اوضاع آرام شد. شیخ مذکور دوم تا 1349ق. حکومت کرد تا اینکه ازطرف دولت مرکزی به تهران احضار شد و در 1350ق. با خوراندن سم کشته شد. از وی دو پسر به نام‌های یاسر و حارب باقی ماند. در اواخر سلسله قاجار، یاسر برای مدتی دوباره حاکم منطقه شد و برادرش حارب نیز در دشتی بود، اما نفوذی نیافت چون با روی کار آمدن سلسله جدید، قدرت دولت مرکزی در اداره منطقه افزایش یافت (صدیق، همان: 135-133). مشایخ آل نصور در اوج قدرت از بندر کنگان تا گاوبندی در حدود 132 کیلومترمربع را تحت نفوذ داشتند. این مشایخ برخلاف اجدادشان در توسعه فرهنگ سعی وافر داشتند. بعدها، شیخ سلیمان، پسر شیخ حاتم، ازطرف دولت بخشدار بنادر سه‌گانه کنگان، طاهری و عسلویه با مرکزیت کنگان شد (نورزاده بوشهری، همان: 138).

کتاب‌شناسی

حسینی فسائی، حسن. 1367، فارسنامه ناصری. با تصحیح منصور رستگار فسایی، ج اول. تهران: امیرکبیر.

حمیدی، سیدجعفر. 1380، فرهنگ‌نامه بوشهر. تهران: انتشارات وزارت ارشاد اسلامی.

صدیق، عبدالرزاق محمد. 1419ق. صهوة الفارس فی تاریخ عرب. الطبعه الثالثه، الامارات العربیه المتحده: مطبعه المعارف الشارقه.

لوریمر، جان گوردون. 1379، راهنمای خلیج فارس. ترجمه محمدحسن نبوی. شیراز: نوید.

نورزاده بوشهری، اسماعیل. 1325، ایران کنونی و خلیج فارس. تهران: چاپخانه روزنه امید.