دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

زوال و سقوط امپراتوری روم

Decline and Fall of the Roman Empire, The
نویسنده
محمدعلی سلمانی ندوشن
(نام کامل آن تاریخ زوال و سقوط امپراتوری روم) اثری تاریخی از ادوارد گیبن که در شش جلد در فاصلة سال‌های 1776 و 1788 منتشر شد. این اثر روایتی مستمر از حوادث تاریخی قرن دوم بعد از میلاد تا سقوط قسطنطنیه در 1453 است که با ویژگی‌هایی چون عمق علمی، نگاه تاریخی و سبک ادبی بی‌نظیرش از سایر آثار متمایز شده است.
زوال و سقوط امپراطوری روم به دو بخش تقسیم شده که از نظر حجم، مساوی اما از نظر روش پرداختن به محتوا متفاوت هستند. بخش اول 300 سال پایانی امپراتوری روم غربی را تا حدود 480 پس از میلاد دربر می‌گیرد و در بخش دوم، حوادث حدود 1000 سال امپراتوری روم شرقی به‌طور فشرده عرضه شده است. گیبن امپراتوری‌های روم غربی و شرقی را یک امپراتوری واحد می‌داند که از ایده‌آل‌های آزادیِ سیاسی و اندیشه‌ای که در ادبیات کلاسیک روم توصیف شده به‌طور پیوسته فاصله می‌گرفته است. از نظر گیبن انقراض فیزیکی و مادی امپراتوری روم محصول انحطاط اخلاقی آن بود.