دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

سایبرپانک

cyberpunk \'sīb-ər-'pənk\
نویسنده
ژانر فرعی علمی-تخیلی مرکب از آثاری که مشخصه‌شان ضدقهرمان‌های ضدفرهنگ اسیر در آینده‌ای مدرن و فاقد صفات انسانی است.
واژه سایبرپانک را بروس بتک وضع کرده است. او داستانی با این عنوان در 1982 نوشت. وی این واژه را از کلمات سایبرنتیکز (cybernetics)، علم جایگزینی کارها و اعمال بشری با کارهای کامپیوتری شده، و پانک (punk)، موسیقی گوش‌خراش و احساس پوچ‌گرایی که در فرهنگ جوان طی دهه 1970 و 1980 توسعه یافته است، می‌گیرد.
ریشه‌های سایبرپانک از داستان بتک عبور می‌کند و به داستان تکنولوژیکی د‌هه 40 و 50؛ به نوشته‌های سمیوئل آر. دیلینی و نویسندگان دیگر، که مضامین ازخودبیگانگی (مسخ) در آینده مدرن را پی گرفتند؛ و به نقد بروس استرلینگ، که در دهه 1970 پیشنهاد کرد ادبیات علمی- تخیلی به نگرانی‌های اجتماعی و علمی روز بپردازد، می‌رسد. گرچه تا
انتشار رمان «نورومانسر» (
Neuromancer) اثر 1984 ویلیام گیبسن، سایبرپانک به‌عنوان
یک حرکت و جنبش، در چارچوب ژانر شکل نگرفت. اعضای دیگر مکتب سایبرپانک استرلینگ، جان شرلی و رودی راکر هستند.