دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

آیتماتف

Aytmatov or Aitmatocv \'īt- ma-tәf\
نویسنده
چنگیز (ت. 12 دسامبر 1928، شِکِر، قرقیزیا، اتحاد جماهیر شوروی [اکنون قرقیزستان]) نویسنده، مترجم و روزنامه‌نگاری که کار در زمینه ادبیات را در 1952 شروع کرد و در 1959 گزارشگر و خبرنگار Pravda در قرقیزیا شد.
او با مجموعه داستان‌های کوتاهش به نام «داستان‌هایی از کوه‌ها و استپ‌ها» (Povesti gor i stepy, 1963) به شهرت ادبی گسترده‌ای نائل شد و به‌خاطر آن، جایزه لنین را در 1963 به‌دست آورد. مهم‌ترین آثار وی «گذرگاه صعب‌العبور» (Trudnaya prerprava, 1956)، «رو در رو» (Litsom k litsu, 1957)، «خداحافظ، گلساری!» (Proshchay, Gulsary! 1967)، «اولین معلم» (Pervy uchitel, 1967) و «کشتی سفید» (Bley paro Khod, 1972) است.
اگرچه آیتماتف به دو زبان روسی و قرقیزی می‌نوشت، امّا بیشترین آثار اولیه‌اش در اصل به قرقیزی نوشته شده است، موضوعات مهم آثار وی عشق و دوستی، گرفتاری و قهرمانی زمان جنگ، و آزادی و رهایی قرقیزهای جوان از آداب و رسوم و سنت محدودکننده بود. ایتماتف در 1967 عضو هیئت اجرایی اتحاد نویسندگان اتحاد جماهیر شوروی (سابق) شد و جایزه ادبی دولتی را در ادبیات در 1968 به‌دست آورد. آخرین رمان‌هایش، که اصل آن به روسی نوشته شده است، «یک روز طولانی‌تر از یک‌صد سال»
(
I dolshe veka dlitsya den, 1980) و «جای جمجمه» (Plakha, 1986) نام دارند.