دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

استارته

Astarte \as-'tär-tē\
نویسنده
اشتارت (Ashtart) نیز نوشته می‌شود، مهم‌ترین ایزدبانوی خاورمیانه کهن و ایزدبانوی مهم شهرهای تایر، صیدا و ایلات، که از بنادر مهم مدیترانه بودند. استارته، ایزدبانوی عشق و جنگ، در مصر و اوگاریت و در میان هیتی‌ها و در کنعان (سرزمین موعود) پرستش می‌شد. همتای اکدی او ایشتار بود. بعدها او با خدایان مصر ایسیس و هاتور (ایزدبانوی آسمان و زنان) و در دنیای یونان- روم با آفرودیت، آرتمیس و ژونو یکسان دانسته شد که همة ویژگی‌های مادر طبیعت و خدایان را دارا بود.
استارته با‌ عنوان عشتاروت نیز در تورات ذکر شده است. طبق عهد عتیق، شاه سلیمان، که با زنان بیگانه ازدواج می‌کرد، «به دنبال عشتاروت، الهه صیدایی رفت» (تورات، باب پادشاهان، سوره 11، آیه 5). بعداً اماکن پرستش عشتاروت به‌وسیلة اوسیا ویران شد. استارته یا عشتاروت، ملکه بهشت بود است اهالی کنعان و سرزمین موعود برای وی عود ‌سوزانده و بر خاک شراب ‌افشانده بودند (ارمیا، 44).
محققان یهودی اکنون گمان می‌کنند که نام عشتاروت، ادغام و تلفیقی آگاهانه از نام یونانی استارته و کلمه عبری بوشه، «شرم» است که نشان‌دهنده بی‌اعتنایی قوم یهود، نسبت به پرستش اوست. عشتاروت شکل جمع نام این ایزدبانوی عبری و واژه‌ای عام است که نشان‌دهنده ایزدبانوها و کفر است.