فرانسوی آنamour courtois. مجموعهای از اصول در باب رفتار و احساسات مناسب شأن بانوان و عشاق آنها، متداول در اواخر قرون وسطا. اصول مذکور درونمایه حجم وسیعی از آثار ادبی درباری را در قرون وسطا تشکیل داد. نخستینِ این آثار، اشعار تروبادوری بود که نزدیک به اواخر قرن یازدهم در شهرهای آکیتن و پرووانس، در جنوب فرانسه، سروده میشد. عاشق درباری زنده بود تا به بانوی خویش خدمت کند. عشق این شخص همیشه نامشروع بود چرا که در آن زمان ازدواج در سطوح بالای جامعه، اکثراً بهعلل اقتصادی و یا به منظور ایجاد اتحاد بین قدرتها صورت میگرفت. چنین عاشقی در نهایت خود را بندة خدای قدرتمند عشق و پرستشگر قدیسه او مییافت. بیوفایی در اینجا گناهی نابخشودنی بهشمار میرفت. بیتردید سنت عشق درباری و گسترش مفهوم آن الهام گرفته از اووید شاعر رومی است. عشق به سبک اووید عملی حسابشده بود که تا وصال جسمانی حاصل شود، اما عاشق درباری هرچند که همان رفتار ظاهری را دارد معمولاً عشق را از دور میستاید. مفهوم عشق درباری بهسرعت در اروپا گسترش یافت و تأثیر جدی بر این گسترش، از جانب الینر آکیتنی- زن لوئی پنجم فرانسه و پس از آن زن هنری دوم انگلستان- بود که منبع الهام بهترین شعرهای برنارد وانتادور، یکی از آخرین و بهترین تروبادورسراها قرار گرفت. کرِتیَن د تروئا انگیزه نوشتن عشقنامه درباری خود یعنی «لانسلو، یا شوالیه کالسکهسوار» (Lancelot, ou Le Chevalier de la charrette) را از ماریِ شامپانیهای برگرفت. اندک زمانی بعد، آندره لو شاپلن مبانی این نوع عشق را در رسالهای سه جلدی تدوین کرد. در قرن سیزدهم، شعر بلند و تمثیلآمیز «رمان رز» (Roman de la rose) درباره عاشقی سروده شد که میان شادی و نومیدی درمانده است. طولی نکشید که مضمون عشق درباری در ادبیات سراسر اروپا نمایان شد. شاهد این مدعا را میتوان در شعرهای غنایی شاعران مینهسنگر آلمان و در حماسههای درباری آن کشور، مانند «تریستان و ایزولده» (Tristan and Isolde) اثر گوتفریتِ اشتراسبورکی جستوجو کرد. اصول ایدهآل عشقورزی درباری خیلی زود (قرن دوازدهم) در شعر ایتالیایی ظاهر شد و با سوناتهایی که پترارک برای معشوق خود لورا نوشت (قرن چهاردهم) به اوج خود رسید. بااینحال نمیتوان از نظر دور داشت که دانته قبل از پترارک عشق درباری را با دیدگاه عرفانی پیوند داده بود؛ بئاتریس، که در واقعیت معشوقة زمینی دانته بود، در «کمدی الهی» (La divina commedia) راهبر او در سفر به بهشت شد. این عشق ادبی خاص بر غالب ادبیات قرون وسطی انگلستان نیز بهنوعی تأثیر فراوان گذاشت؛ با این تفاوت که در اینجا بهمنزلة بخشی از آداب پیش از ازدواج پذیرفته و به آن نگریسته شد.
