(ت. حدود 257 ق.م- و. 180 ق.م، اسکندریه) منتقد ادبی و نحوی یونانی که بعد از تحصیل تحت هدایت و راهنمایی دانشمندان در اسکندریه، مهمترین کتابدار آنجا در 195 ق.م شد. اریستوفانس پدیدآورندة متن اصلی هومر و ویراستار هسیود (تولد خدایان) الکایوس، پیندار، ائوریپیدس، اریستوفانس و شاید آنا کرئون بود. تعداد زیادی از «مباحثات» (Arguments)، بهعنوان مقدمهای بر تراژدیها و کمدیهای یونانی، در دستنوشتهای به اریستوفانس منسوباند. او «پیناکس» (Pinakes) اثر کالیماخوس را، که تذکره ادبیات یونان است، تصحیح و ادامه داد. وی، درجایگاه فرهنگنویس، مجموعههایی از کلمات منسوخ و غیرمعمول، اصطلاحات فنی و ضربالمثلها را گردآوری و تدوین کرده است. اریستوفانس، در جایگاه نحوی، مکتبی را بنیاد گذاشت و رسالهای نوشت و قواعدی برای تصریفهای یونانی قرار داد. در ویرایش اثر غنایی و نمایشی شاعران، ابتکاراتی در تجزیه و تحلیلهای وزنی و نقد متنی گنجاند که بهطور وسیعی از سوی دانشمندان بعدی پذیرفته شد. این موارد شامل نظام تأکیدات، تنظیم متون غنایی مطابق با دو نقطههای وزنی، و نظام علائم انتقادی برای نشان دادن اقسام متغیر بیقاعدگیهای متنی است. اریستوفانس همچنین مسئول تنظیم تبادل نظرهای افلاطون در سهگانة وی، و در کل به بنیادگذاری سنت اسکندرانی متصف است و آن مجموعهای از انواع ادبی است که معاصرانش آن را الگویی عالی محسوب میکردند.
