رمانی اثر آندره ژید، که در 1926 با نام فرانسوی Les Faux-Monnayeurs منتشر شد. این رمان، که نسبت به آثار کوتاه داستانی قبلی ژید دامنه وسیعی از اشخاص و حوادث را دربر میگیرد، پرحادثهترین و پیچیدهترین اثر وی بهشمار میرود. رمان جاعلان، که رمان دیگری را نیز نهفته در خود دارد، از بستگان و معلمان گروهی پسر مدرسهای حرف میزند که در داخل و خارج مدرسه با خطر فساد اخلاقی مواجه هستند. نویسندة این رمان، در خلال صحنهها و حوادث نامرتبط بهتدریج حالت زندگی معمولی به داستانش میبخشد. دانشآموزانی که به مدرسه پانسیون آزایس میروند، از لحاظ سن و خصوصیات فردیشان با یکدیگر متفاوتاند. بعضی از آنها مظنون به پخش سکههای تقلبی هستند. ادوئار، نویسندة رمانی به همین نام (جاعلان)، متوجه میشود که اصل تصور کردن سکه تقلبی، موجب ارزشمند بودن آن میشود و تقلبی دانستن آن موجب ارزشاش. بنابراین، او نتیجه میگیرد که مسئله ارزش برای اشیاء مسئلهای کاملاً شخصی و ادراکی است و ربطی به واقعیت ندارد. بدینترتیب، جاعلان نمونهای هستند از کسانی که از طریق خودفریبی ناآگاهانه یا از طریق همشکلی ریایی آگاهانهشان با جامعه، بر شخصیت واقعی خود لباس مبدل میپوشند.
