در اساطیر یونان، ایزددختی است که نامش را به چشمههایی در الیس و جزیره اورتیگیا نزدیک سیراکیوس میدهد. روایت رایج و معتبر افسانه آن است که آلفئوس، ایزد رودخانه، عاشق اریتوسا میشود، که جزء همراهان آرتمیس بود. اریتوسا به اورتیگیا میگریزد و در آنجا به چشمهای تبدیل میشود. اما آلفئوس راه خود را در زیر دریا پیدا و آبهایش را با آبهای چشمه یکی میکند. براساس روایتی که اووید در اثر مشهور خود «مسخها» (Metamorphoses) نقل کرده است، اریتوسا در حین آبتنی در رودخانة آلفئوس از سوی ایزد رودخانه در هیأت یک انسان دیده و تعقیب میشود. آرتمیس او را به چشمهای تبدیل میکند که در زیرزمین جریان یافته و در اورتیگیا پدیدار میشود. در روایت قدیمتر این افسانه، این آرتمیس است و نه اریتوسا که هدف علاقه ایزد رودخانه واقع میشود.
