اصول و اهداف کلی آموزش و آموزش عالی

در سال‌های اخیر، آموزش مکزیک دستخوش تغییر و تحول زیادی شده است. در 1992م، «موافقتنامة ملی نوسازی آموزش پایه» تصویب و اصول باز ارزیابی فعالیت آموزشی آموزشگران و اصلاح‌ برنامة درسی، به‌منظور ارتقای کیفی آموزش، تعیین شد. به‌همین‌ترتیب، آموزش میانی در قانون اساسی اجباری شد. گرچه از 1994م، مکزیک با بحران اقتصادی روبه‌رو بود، اما بر گسترش آموزش، بسان یکی از اولویت‌های ملی در برنامه‌های توسعة پنج‌سالة این کشور پافشاری شده است. به‌تازگی رئیس‌جمهورهای مکزیک و امریکا بر آموزش‌ عالی، نوآوری و امور پژوهشی دوجانبه پافشاری می‌کنند. اهداف آنها در این همکاری عبارت است از:

· ارتقای کیفیت آموزش‌ عالی؛ به‌ویژه در علوم، فنّاوری، مهندسی، و ریاضیات؛

· توسعة تبادل دانشجو و افزایش پژوهش‌های مشترک در زمینة آموزش و یادگیری؛

· تبادل اطلاعات در زمینة بهترین عملکردها در آموزش‌ عالی و نوآوری.

            مکزیک اعلام کرد در جهانی که سرمایه‌گذاری کشورهای پیشرفته روی علوم و فنّاوری است، آماده‌سازی جوانان با مهارت‌های لازم برای رشد اقتصادی و توانمندی بیشتر، از ضروریات است (ICEF Monitor, 2013). به‌همین‌جهت، مکزیک و ایالات متحدة امریکا تلاش می‌کنند تبادل دانشجو را در کمتر از ده سال، دو برابر کنند. در 2012م، حدود 13893 دانشجوی مکزیکی در امریکا تحصیل می‌کردند که 54% از آنها در دورة کارشناسی مشغول بودند و تقریباً 40% از آنها بازرگانی و مهندسی می‌خواندند. به نظر دست‌اندرکاران، این تعداد دانشجو، در برابر 72295 دانشجوی کرة جنوبی ناچیز است. بنابراین مکزیک می‌کوشد تا شمار دانشجویان را افزایش دهد. هم‌اکنون، مکزیک ازنظر تعداد دانشجوی بین‌المللی در رتبة نهم قرار دارد (ICEF Monitor, 2013). بر پایة اطلاعات ارائه‌شده در مؤسسة سرویس تحصیلی جهانی (وِس)، روند ثبت‌نام دانشجویان مکزیکی در امریکا از 2004م تا 2012م همواره افزایش داشته (نگاره 1) درحالی‌که شمار دانشجویان امریکایی در مکزیک کاهش یافته چنانکه تعداد آنها در 2006م، بیش از 10000 نفر و در 2012م، فقط 4167 نفر بوده است. علت این کاهش، نگرانی از کیفیت آموزش و امنیت بوده است.

            در‌هر‌حال، امروزه مهم‌ترین اصول و اهداف آموزش مکزیک به قرار زیر است:

· فراهم‌ کردن امکانات آموزشی برای همگان، به‌منظور مشارکت در توسعة کشور؛

· ایجاد حس اعتمادبه‌نفس در افراد، ایمان به توانایی‌ها و پرورش هویت آنها؛

· پرورش ارزش‌های اخلاقی، اجتماعی و معنوی همراه با پذیرش باورها، عقاید، فرهنگ و مذهب دیگران؛

· آموزش علم برای برطرف ساختن نیاز کشور و حضور فعالانة ملت در تحولات ملی و جهانی؛

· ارتقای غرور ملی نسبت به استقلال کشور و میراث فرهنگی؛

· تقویت حس مسئولیت نسبت به حفظ منابع ملی و رعایت استانداردهای بین‌المللی؛

· افزایش انگیزة مردم برای به‌دست آوردن دانش در سراسر زندگی؛

· ارتقای کیفیت آموزش در کلیة دوره‌های آموزشی؛

· ایجاد ارتباط نزدیک‌تر بین محتوای آموزشی و نیازهای ملی؛

· فراهم ساختن فرصت بازآموزی و ایجاد دوره‌های کوتاه‌مدت برای علاقه‌مندان برحسب نیاز؛

· افزایش دامنة پوشش خدمات نظام آموزشی؛ به‌گونه‌ای که بتواند به تقاضاهای مورد چشم‌داشت سال‌های آینده پاسخ‌ دهد.

            وزارت آموزش مکزیک، ارتقای کیفی آموزش‌ عالی را یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های سده بیست‌و‌یکم میلادی ارزیابی کرده است (ICEF Monitor, 2013).

مدیریت نظام آموزشی با تکیه بر آموزش عالی

وزارت آموزش مکزیک، وظیفه دارد فرصت‌های آموزشی لازم را برای دانش‌آموزان فراهم سازد. ازاین‌رو، این وزارتخانه با همکاری کلیسا و نهادهای دیگر، از نظامی مناسب برای عرضة دانش و ارتقای مهارت نسل جوان پشتیبانی می‌کند. عمده‌ترین وظایف وزارت آموزش مکزیک به قرار زیر است:

· فراهم ساختن شرایط مساوی برای دسترسی به فرصت‌های آموزشی با همکاری کلیساها و انجمن‌ها؛

· اطمینان یافتن از پرورش منابع انسانی توانمند از‌طریق نظام آموزشی؛

·

اطمینان از اجرای درست نظام آموزشی؛

· پشتیبانی از ارتقای مهارت‌ها، برای دستیابی به تولید رضایت‌بخش؛

· کوشش برای ایجاد فرصت‌های لازم به‌منظور اجرای طرح‌ها و ایجاد انگیزه برای به‌دست آوردن مشاغل؛

· نظارت بر اجرا و پیشرفت برنامه‌‌های درسی و ایجاد محیط مناسب آموزشی؛

· کنترل سطح کیفی کارکنان آموزشی؛

· کوشش در اجرای طرح‌های آموزشی و بررسی تأثیر آن بر دستاوردهای اقتصادی (ICEF Monitor, 2013).

ساختار نظام آموزشی

آموزش در 1810م بردوش کلیسا بود. پس از استقلال مکزیک، با تصویب قانون اساسی و ایجاد وزارت آموزش، این امر مهم به آن وزارتخانه واگذار شد. بنابر قانون اساسی مکزیک، آموزش در دوره‌های پیش‌دبستانی، ابتدایی و اول میانی (سنین پنج تا شانزده سال) اجباری است. حدود 3/24% از بودجة ملی صرف آموزش این گروه‌های سنی می‌شود. دانش‌آموختگان دورة اول دبیرستان می‌توانند سه سال دیگر نیز آموزش ببینند تا آمادگی ورود به یک کالج فنی یا یک دانشگاه را به‌دست آورند. گرچه مدارس خصوصی در کلیة دوره‌های آموزشی زیاد است، اما بیشتر کودکان به مدارس عمومی می‌روند. این مدرسه‌ها دو زمانه کار می‌کنند (8 صبح تا 30/12 و 2 تا 30/6 بعد‌از‌ظهر) و دانش‌آموزان از لباس یکسان استفاده می‌کنند. کتاب‌های درسی ازسوی وزارت آموزش، رایگان در اختیار دانش‌آموزان قرار می‌گیرند. زبان آموزش در این مدارس، اسپانیایی است ولی در مدرسه‌های محلی، زبان منطقه‌ای نیز به‌کار می‌رود. در مکزیک، سال تحصیلی، از آخر ماه اوت آغاز می‌شود و در ماه ژوئیة سال بعد پایان می‌یابد (www.learnapec.org).

            طول دورة آموزش ابتدایی شش سال است و کودکان شش تا دوازده‌ساله را پوشش می‌دهد. در انتهای این دوره گواهی‌نامة پایان دورة ابتدایی داده می‌شود. تعداد دانش‌آموزان دورة ابتدایی مکزیک، با کل جمعیت برخی از کشورها برابری می‌کند. آموزش میانی، شامل آموزش میانی عمومی، آموزش میانی برای کارکنان، آموزش میانی از دور یا آموزش باز، و آموزش میانی فنی‌و‌حرفه‌ای است. دورة اول آموزش میانی، سه سال طول می‌کشد و به دانش‌آموزانی که آن را تکمیل کرده‌اند، دیپلم عمومی یا دیپلم فنی اعطا می‌شود. پایان این دوره برای بسیاری از مکزیکی‌ها، به‌منزلة پایان تحصیلات است. امروزه، بیش از هشت میلیون دانش‌آموز در دوره‌های اول و دوم میانی تحصیل می‌کنند. اگرچه وزارت آموزش‌ در تلاش است تا سوادآموزی را در کشور ارتقا بخشد، ولی رشد سریع جمعیت و ضعف اقتصادی بسیاری از خانواده‌ها ریشه‌کن شدن بی‌سوادی را در آنجا با مشکل مواجه ساخته است (www.learnapec.org).

نظام آموزش‌ عالی

قدیمی‌ترین دانشگاه‌های قارة امریکا متعلق به مکزیک است. در 1551م، دانشگاه سلطنتی و کلیسایی مکزیک تأسیس شد. در‌حال‌حاضر، علاوه‌بر دانشگاه‌ها، تعدادی مؤسسة خصوصی، فنّاوری و تربیت آموزشگر در مکزیک به فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی مشغول‌اند. این مراکز دانشگاهی به حدود 5/2 میلیون دانشجو خدمت‌رسانی می‌کنند که تقریباً 30% از آنها در سن دانشگاهی هستند. به‌همین‌جهت، دولت سعی می‌کند و امیدوار است تا سال 2020م آن را به 50% برساند. با این وصف، دست‌اندر‌کاران تعلیمات دانشگاهی می‌پندارند افزایش هزینه‌های آموزش‌ عالی، سبب خواهد شد شمار بیشتری از افراد این گروه سنی، در پی آموزش در خارج از کشور باشند (ICEF Monitor, 2013). تعداد دانشجویانی که جهان یادگیری اروپا، در 2010م گزارش کرده است، مجموعاً 1652758 نفر هستند.

            مراکز آموزش‌ عالی مکزیک، علاوه‌بر دانشجویان مکزیکی به گروهی از دانشجویان خارجی یا بین‌المللی نیز خدمت‌رسانی می‌کنند. جدول 1 بیشترین درصد دانشجویان خارجی برخی از کشورها را در مکزیک نشان می‌دهد.

جدول 1. دانشجویان خارجی در مکزیک در 2011م

(ICEF Monitor, 2013)

            همان‌گونه که در جدول 1 دیده می‌شود، بیش از 60% از دانشجویان خارجی مکزیک، از شش کشور مندرج در جدول 1 است. سایر دانشجویان به‌ترتیب از کشورهای استرالیا، کرة جنوبی، آرژانتین و هلند وارد این کشور می‌شوند (ICEF Monitor, 2013).

تحصیل در خارج از کشور

متقاضیان تحصیل در خارج از کشور در مکزیک همواره رو به افزایش بوده است؛ به‌ویژه اینکه بیشتر آنها متقاضی کمک‌های دولتی یا بورس هستند. بنا به گزارش شورای علم و فنّاوری باوجود اینکه مقدار بورس داده‌شده کم است، با‌این‌حال، آن‌قدر تقاضا زیاد است که بیش از 30% از افراد متقاضی نمی‌توانند از آن بهره‌مند شوند. در 2013م، مقدار این کمک‌های دولتی برحسب دوره و رشتة تحصیلی 5400 پزو (265 پوند) در دوازده ماه و یا 8500 پزو (417 پوند) در 36 ماه بوده است. در‌حال‌حاضر حدود 30000 دانشجوی مکزیکی در خارج از کشور تحصیل می‌کنند. بررسی‌ها نشان می‌دهند سالانه نزدیک به 1500 نفر بر تعداد آنها افزوده می‌شود. جدول 2، پنج کشور اول ازنظر تعداد دانشجوی مکزیکی در آنها را در 2011م نشان می‌دهد. چنانکه ملاحظه می‌شود، در این سال، بیشترین تعداد دانشجویان مکزیکی (البته در پنج کشور یادشده) در ایالات متحده امریکا و کمترین آنها در انگلیس به تحصیل اشتغال داشته‌اند (Clark, 2013; Studylink, 2014).

جدول 2. کشورهای مهم ازنظرت عداد دانشجوی مکزیکی (2011م)

(Unesco Institute for Statistics, 2011)

مراکز آموزش‌ عالی عمومی مکزیک

در‌حال‌حاضر، 404 دانشگاه و مؤسسة آموزش‌ عالی عمومی، در کشور مکزیک فعالیت می‌کنند؛ همچنین در 2012م، 61 مرکز آموزش فنی‌و‌حرفه‌ای، و 1955 دانشگاه خصوصی، در آنجا به آموزش و پژوهش می‌پرداختند. جدول 3 شمار کل مراکز آموزشی در 2012م را نشان می‌دهد.

جدول 3. تعداد مراکز آموزشی مکزیک در 2012م

(Clark, 2013)

            در سال 2012م، تعداد دانش‌آموزان پایه (سه تا چهارده یا پانزده سال)، 25666451 نفر، نوجوانان دورة میانی (چهارده یا پانزده تا شانزده یا هفده سال)، 4187528، و دانشجویان آموزش‌ عالی 3493347 میلیون نفر بود. در 2010م، 28% از دانش‌آموختگان دورة میانی توانستند در دانشگاه ثبت‌نام کنند (Clark, 2013).

            یکی از مهم‌ترین دانشگاه‌های عمومی مکزیک، دانشگاه نیومکزیکو است که در اینجا برای نمونه به برخی از ویژگی‌های آن، اشاره می‌شود: شهرک دانشگاهی اصلی دانشگاه نیومکزیکو در آلبوکوئرک و شعبه‌های آن در شهرهای گلوپ، لس‌آلاموس، تائوس و والنسیا قرار دارند. دانشگاه مادر از 1889م مشغول ارائة آموزش‌ عالی بوده است. این دانشگاه دارای وسعت زیاد، موزه‌های فراوان، و رشته‌های گوناگون دانشگاهی است. در این دانشگاه، بیش از 215 نوع مدرک صادر می‌شود که 94 مورد از آنها برای کارشناسی، 71 مورد برای کارشناسی‌ ارشد، 37 مورد از آن دوره‌های دکتری و باقی‌مانده مربوط به پسا دکتری، و برخی دوره‌های تخصصی هستند (Stateuniversity, 2014).

            چند مرکز پژوهشی و سلامت، نیز بخش‌هایی از دانشگاه نیو‌مکزیکو را تشکیل می‌دهند؛ همچنین در آنجا از روش‌های آموزش مجازی نیز استفاده می‌شود. در این دانشگاه نیز مانند دیگر مراکز آموزش‌ عالی مکزیک اعتبارسنجی مطرح است. سازمانی به نام شورای تضمین کیفیت و توسعة خدمات با استفاده از استانداردهای ملی، سطح کیفی نظام آموزشی دانشگاه را کنترل و اعتبارسنجی می‌کند (Stateuniversity, 2014).

پذیرش دانشجو و هزینه‌های مربوط

سالانه بیش از یازده هزار درخواست تحصیل برای دانشگاه نیو‌مکزیکو فرستاده می‌شود که حدود 66% از متقاضیان پذیرفته می‌شوند. کل ثبت‌نام در دانشگاه نیو‌مکزیکو (تمام‌وقت و نیمه‌وقت، دانشجویان قبلی و ورودی‌های جدید) به 28977 نفر می‌رسد. تقاضای پذیرش از‌طریق اینترنت و یا کتبی انجام می‌گیرد. متقاضیان باید گواهی دورة دبیرستان و درس‌های گذرانده شده را همراه بیست دلار، در اختیار دانشگاه قرار دهند. برای دوره‌های تکمیلی مدرک کارشناسی و پنجاه دلار لازم است. تقاضا باید قبل از اول ماه مارس انجام شده باشد.

            داشتن دیپلم کامل میانی، مدرک پیش‌دانشگاهی، و موفقیت در آزمون ورودی (در صورت ضرورت)، شرط پذیرش در دوره‌های دانشگاهی است. دانشجویان خارجی، باید مدرکی معادل شهروندان مکزیک عرضه کنند.

            همچنین برای ورود به بعضی از دانشگاه‌ها، داوطلبان
باید در آزمون ورودی شرکت کنند؛ علاوه‌براین، داشتن
روادید رسمی، برخورداری از سلامت جسمانی و تسلط به زبان اسپانیایی برای دانشجویان خارجی الزامی است (www.stateuniversity.com).

            شهریة دانشگاه و هزینه‌های دانشجویی، متناسب با رشته و دوره تحصیلی و محلی که دانشجو برای اقامت انتخاب می‌کند، متفاوت هستند؛ چنانکه برای نمونه، در 2012م، شهریة دورة کارشناسی تمام‌وقت از 4651 دلار تا 18761 دلار بوده است. این درحالی است که شهریه برای دوره‌های تکمیلی از 5191 دلار تا 19279 دلار، اعلام شده است. بیشترین شهریه به‌ترتیب به رشته‌های پزشکی، داروسازی، و حقوق تعلق می‌گیرد. این در حالی است که دانشجویان خارجی همواره موظف به پرداخت مبلغ بیشتری هستند (www.stateuniversity.com).

            کمک‌های مالی، معمولاً به‌صورت وام، بورس و یا کار است. دانشگاه نیو‌مکزیکو سالانه پنجاه میلیون دلار به این کار اختصاص می‌دهد. بااین‌وجود، گرفتن بورس، کاملاً رقابتی است. این‌گونه کمک‌ها بیشتر به دانشجویان مکزیکی تعلق می‌گیرد. عمده‌ترین خدمات دانشجویی عبارت‌اند از: خدمات و راهنمایی‌های بهداشتی، راهنمایی و مشاورة تحصیلی، خدمات اجتماعی و ارتقای مهارت‌ها و مشاوره و حمایت در زمینه‌های شغلی. افزون‌بر موارد یادشده، در بسیاری از دانشگاه‌ها، تسهیلاتی مانند فعالیت‌های ورزشی، استفاده از مهدکودک دانشگاه، حضور در مرکز فرهنگی آن و آموزش زبان در مرکز زبان، برای دانشجویان، فراهم است (www.stateuniversity.com).

دوره‌ها و مدارک تحصیلی

· مرحلة اول تحصیلات دانشگاهی (دورة کارشناسی): طول این دوره، چهار سال و در برخی رشته‌ها مانند دندان‌پزشکی و معماری پنج سال، و در رشتة پزشکی، شش سال است. آموزش در مدارس عالی یا مؤسسه‌های فنی، معمولاً دو تا سه سال به‌طول می‌انجامد. برای کسب مدرک از این مراکز، دانشجویان نه‌تنها باید در کلیة دروس به‌موفقیت دست یابند، بلکه باید بین سیزده تا پانزده هفته در یک بخش تولیدی کارآموزی کنند (ICEF Monitor, 2013).

· مرحله دوم تحصیلات دانشگاهی (دورة کارشناسی ‌ارشد): طول این دوره، دو سال بعد از دورة کارشناسی است. برای ورود به این دوره، داشتن مدرک کارشناسی ضروری است.

· مرحلة سوم تحصیلات دانشگاهی (دورة دکتری تخصصی): این دوره معمولاً سه سال طول می‌کشد و برای ورود به این دوره به مدرک کارشناسی‌ ارشد نیاز است (ICEF Monitor, 2013).

آموزش‌ عالی غیرحضوری

برخی از دانشکده‌ها، و دانشگاه‌ها و مؤسسه‌های آموزش‌ عالی مکزیک، افزون‌بر عرضة آموزش حضوری به دانش‌پژوهان دوره‌های مختلف آموزشی، غالباً از روش تدریس و یادگیری غیرحضوری نیز استفاده می‌کنند. در این‌گونه برنامه‌ریزی‌ها، بیشتر قسمت‌های درس از‌طریق ابزار الکترونیکی عرضه می‌شوند و بخش محدودی از آن نیز در کلاس‌های آمادگی و توجیهی ارائه می‌شود. این کلاس‌ها، ممکن است برای شروع دوره یا شرکت در امتحانات دایر شوند. دانشگاه ملی اوتومور، دانشگاه ملی پداگوجیکا، مؤسسة علوم سیاسی و مؤسسة عالی فنّاوری مونترری نمونه‌هایی از این مراکز هستند (ICEF Monitor, 2013).

آموزش بزرگسالان

آموزش بزرگسالان، ویژة افراد شانزده سال و بالاتر است. دانشپژوهان این دوره، معمولاً افراد مناطق دوردست‌اند که تحصیلات ابتدایی را به پایان نرسانده‌اند.

            همچنین ممکن است در این نوع از آموزش، دوره‌هایی برای بازآموزی بزرگسالان و آماده‌کردن آنها برای ورود به بازار کار نیز عرضه شود. این دوره‌ها را سازمان‌های عمومی و مؤسسه‌های آموزشی برگزار می‌کنند. سالانه بیش از یک میلیون نفر از این دوره‌ها استفاده می‌کنند.

اعتبارسنجی و تضمین کیفیت آموزش

چنان‌که بیان شد، شورای تضمین کیفیت و توسعة خدمات با استفاده از استانداردهای ملی، سطح کیفی نظام آموزشی کشور را کنترل و اعتبارسنجی می‌کند. این شورا بخش‌های رسیدگی‌کنندة گوناگونی دارد که بخش توسعة برنامه‌های درسی؛ بخش آزمون‌ها یا ارزیابی‌کننده؛ بخش توسعة سطح علمی آموزشگران و چگونگی خدمات عرضه‌‌شده ازسوی آنان؛ بخش مالی و اداری؛ و بخش تولیدی، از مهم‌ترین آنها به‌‌شمار می‌آیند. بیشترین فعالیت‌های شورای تضمین کیفیت و توسعة خدمات، موارد زیر را دربر می‌گیرد: تدوین معیاری برای ارزیابی و تأیید مدارک تحصیلی داخلی و خارجی؛ ارزیابی مدارک تحصیلی؛ تعیین معیار برای تربیت آموزشگر در همة دوره‌ها؛ طرح برنامة درسی در سطح ملی؛ نظارت بر اجرای برنامه‌های درسی؛ و تهیة چهارچوبی برای برنامه‌های درسی که اهداف آموزشی را دربر می‌گیرد (www.stateuniversity.com).

استادان و دستمزدها در دانشگاه‌های مکزیک

از تعداد استادان در دانشگاه‌های مکزیک، آمارهای گوناگونی ارائه می‌شود. برخی از آنها مربوط به استادان تمام‌وقت و برخی دیگر دربرگیرندة تمامی آ‌موزشگران است. همچنین گاهی میزان تحصیلات، رتبة علمی، و دورة آموزشی محل فعالیت آنها، محاسبات آماری را متأثر می‌سازند. چنان‌که برای مثال در دانشگاه نیومکزیکو، تعداد استادان تمام‌وقت 949 نفر (516 نفر مرد و 433 نفر زن) است. افزون‌براینها، 1242 نفر مدرس نیمه‌وقت نیز در آنجا ارائة خدمات می‌کنند. در واقع، مجموعاً، 2191 نفر آموزشگر، مسئولیت کارهای آموزشی و پژوهشی دانشگاه را بردوش دارند. بنا به گزارش جهان یادگیری اروپا، در 2010م مجموعاً 141194 نفر استاد در دانشگاه‌های مکزیک مشغول انجام وظیفه بوده‌اند. افزون‌برآن، دستمزدها نیز برحسب عواملی چون نوع استخدام، میزان تحصیلات، مرتبة علمی و حتی جنسیت، با هم فرق دارند. به‌طور‌کلی، حد متوسط دستمزد یک استاد تمام‌وقت، سالانه 78644 دلار (مردان 84443 دلار و زنان 71743 دلار) است (www.stateuniversity.com).

کتاب‌شناسی

جعفری، عباس. (1390). گیتاشناسی نوین کشورها. تهران: مؤسسة جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی.

Clark, N. (2013). Education in Mexico. Retrieved from: https://wenr.wes.org/2013/05/wenr-may-2013-an-overview -of-education-in-mexico

Europa Publications. (2010). The Europa World of Learning 2010 (60th ed, Vol.1). New York: Taylor and Francis Group.

ICEF Monitor. (2013). Mexico’s Higher Education Sector Eyeing Expansion. Retrieved from: http://monitor. icef.com/2013/07/mexicos-higher-education-sector-eyeing-expansion/

Scholastic. (2014). Mexico: Major Cities and States. Retrieved from: http://www.scholastic.com/ browse/ subarticle. jsp?id =1109

Stateuniversity. (2014). University of New Mexico-Main Campus. Retrieved from: http://www. stateuniversity. com/ universities/NM/University_of_New_Mexico.html

StudyLink. (2014). Mexican Students Studying Abroad on the Rise. Retrieved from: https://studylink.com/ articles/ mexican-students-studying-abroad-on-the-rise/

The Chronicle of Higher Education. (2013). “New Mexico”. Almanac of Higher Education 2013. Retrieved from: https://www.chronicle. com/article/New-Mexico-Almanac-2013/140697/

Unesco Institute for Statistics. (2011). Global Education Digest 2011. Retrieved from: http://unesdoc.unesco.org/images/ 0021/002135/213517e.pdf.

http://www.learnapec.org

http://www.stateuniversity.com