دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

عربانه

arabesque \'ar-ə-'besk\
نویسنده
[فرانسوی، آرایه و تزئینی ظریف مشتق از واژه ایتالیایی arabesco به معنای لغوی، تزئینی به سبک عرب‌ها] عربانه نوعی الگوی ظریف و تصنّعی در کلام است که می‌توان آن را به نوعی تزئین تشبیه کرد که در آن گل، میوه و بعضی اوقات طرح‌هایی از حیوانات در نقش و نگارها و خطوط در هم پیچیده به‌کار گرفته می‌شود. این واقعیت که این‌گونه طرح‌ها گاهی می‌تواند اشاره به مخلوقاتی خیالی داشته باشد، باعث شده این واژه و اصطلاح در معنایی دیگر به مفهوم داستان‌های شگفت یا افسانه ماوراءطبیعی به‌کار گرفته شود. نیکالای گوگول این معنای کلمه را در «عربسک» (Arabeski, 1835) پنج سال پیش از ادگار آلن‌ پو استفاده کرده است. پو تعدادی از قصه‌هایش را تحت عنوان «قصه‌های گروتسک و عربسک» (Tales of the Grotesque and Arabesque) جمع‌آوری کرده است.