(ت. 330، آنتیاک، سوریه [هماکنون آنتالیا، ترکیه]- و. 395، روم [ایتالیا]) آخرین تاریخدان برجسته رومی که آثارش، تاریخ اواخر امپراتوری روم تا سال 378 را دنبال میکند. او، که در یک خانواده اشرافی یونانی به دنیا آمده بود، در ارتش کنستانتیوس دوم در گول و ایران خدمت کرد. در نهایت در روم ساکن شد و در آنجا تاریخ لاتین امپراتوری روم از جلوس نروا تا مرگ والنس را به نگارش درآورد و به این صورت، کار تاکیتوس را ادامه داد. این تاریخ، «شرح وقایع»(Rerum gestarum libri)، متشکل از 31 دفتر بود که از آنها فقط 18 دفتر پایانی باقی مانده است؛ این 18 دفتر سالهای 353 تا 378 را دربر میگیرد. این کتاب شرح شفاف و کامل وقایع بهدست نویسندهای است که ویژگیهای خاص سربازان، قضاوت مستقل و مطالعه زیاد را داراست. او، که در این کتاب از تجربیات شخصی خود استفاده کرده، تصویر واضحی از مسائل اقتصادی و اجتماعی روم ارائه میکند. او یک غیرمسیحی دارای تساهل مذهبی بود و دیدگاهی متفاوت با جریانهای فکری معاصرش داشت. قضاوت او در مسائل سیاسی، تنها به رویکرد صریح خود او محدود میشد. او فنون قاعدهمند تاریخنگاران نزدیک به زمان خود را مورد استفاده قرار میداد که شامل استفاده از علم معانی و بیان، دور شدن از بحث اصلی برای تشریح علمی در توصیفها و شخصیتپردازیها، همراه با تلمیحهای ادبی، استفاده فوقالعاده زیاد از استعاره و آرایههای ادبی بود. وی با تقلید آگاهانه از تاکیتوس، با قدرت دراماتیک، پرشور و جذاب نویسندگی میکرد.
