دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

امیر خسرو (دهلوی)

نویسنده
چکیده
(ت. 1253، پاتیالی، اوتار پرادش [هند]- و. 1325، دهلی) شاعر و تاریخ‌دانی که یکی از برجسته‌ترین شاعران فارسی‌زبان هند به‌شمار می‌آید.
امیر خسرو در تمام زندگی‌اش از حمایت حاکمان مسلمان دهلی برخوردار بود. امیر خسرو، که گاهی اوقات «طوطی هند» نامیده می‌شود، آثار زیادی تألیف کرد، از جمله پنج دیوان که در دوره‌های مختلف زندگی او به نظم درآمدند و همچنین «خمسه» که پنج مثنوی بلند در رقابت با خمسه نظامی (حدود 1141-1209)، شاعر بلندآوازه ایرانی، بود. خمسه امیر خسرو به درون‌مایه‌های معمول و مشهور در ادبیات اسلامی می‌پردازد. او علاوه بر اشعارش به‌علت چند اثر منثور از جمله «خزائن الفتوح»، که همچنین با عنوان «تاریخ علائی» شناخته ‌شده، شهرت یافته است. دو شعر تاریخی که وی به‌سبب آنها شهرت دارد، «نه سپهر» و «تغلق نامه» نام دارند.