دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

کریستین دو پیزان

نویسنده
چکیده
(ت. حدود 1365 ونیز [ایتالیا]- و. حدود 1431) شاعر و نویسندة فرانسوی همه‏‏‌فن‏‌حریف و پر‏کار که نوشته‌های متنوع او حاوی اشعار زیادی در زمینة عشق‌های درباری و چندین اثر است که در آن زنان را ستایش می‌کند.
پدر ایتالیایی کریستین، منجم شارل پنجم بود و کودکی خود را در دربار فرانسه سپری کرد. در سن پانزده سالگی با اتی‏ین دو کاستل، که منشی دربار شد، ازدواج کرد. او که پس از گذشت ده سال از ازدواجش بیوه شده بود، برای تأمین خود و سه فرزند خردسالش شروع به نوشتن کرد. اولین اشعارش ترانه‏هایی از عشق از‏دست‏رفته بود که به یاد همسرش نوشت. این اشعار موفق بودند و کریستین به نوشتن این ترانه‌ها، ترانه‌های ترجیع‌بند‌دار، شعرهای کوتاه داستانی و شکوایه‌ها ادامه داد و بدین طریق احساسات خود را با ظرافت و صمیمیت بیان می‌کرد، روی‌هم‌رفته او ده جلد کتاب شعر نوشت؛ «نامه‌ای به خدای عشق‌ها» (L' Épistre au Dieu d' amours / نوشته شده در 1399)، که در آن از زنان در مقابل طنز ژان دو مون در شعر «عاشقانه گل رز» (Roman de La Rose) دفاع کرد، از جمله این کتاب‏ها است.
«کتاب شهر بانوان» (Le Livre de la cité des dames, 1405)، که راجع به زنانی است که به دلیری و پاکدامنی معروف بودند و کتاب متعاقب آن با عنوان «کتاب سه فضیلت» (Le Livre des trois vertus, 1405) که به طبقه‌بندی نقش زنان در جامعة قرون وسطا و مجموعه‌ای از آموزش‌های اخلاقی زنان در گستره‌های اجتماعی مختلف می‌پردازد، از جمله آثار منثور کریستین هستند. داستان تمثیل‏گونۀ زندگی او با نام «ظهور جذاب کریستین» (L' Avision de Christine, 1405) پاسخی به منتقدینش بود. کریستین به درخواست نایبالسطلنه، فیلیپ دلیر‏مرد بورگاندی، زندگی پادشاه مرحوم را با عنوان «کتاب اعمال و اخلاقیات نیک پادشاه فرزانه، شارل پنجم» (Le Livre des fais et bonnes meurs du sage roy Charles V, 1404) نوشت که تصویر دست اولی از پادشاه و دربارش است. هشت اثر منثور دیگر او وسعت دانش چشمگیر او را نشان می‌دهند.
آخرین اثر کریستین با نام «منظومة ژاندارک» (Le Ditié de Jehanne d' Arc, 1429)، غلیان مسرت‌بخش و پراحساسی است که از پیروزی‌های اولیه ژاندارک الهام می‌گیرد؛ این تنها اثر فرانسوی‏‌زبان از این نوع است که در زمان حیات ژاندارک نوشته شده است.