دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

کرتین دُ تروئا

نویسنده
چکیده
(شکوفایی 80-1165) شاعر فرانسوی که به‏دلیل نگارش پنج عاشقانه آرتوری به نام‏های «اِرک» (Erec)، «کلیژه» (Cligès)، «لانسلو یا شهسوار ارابه‏سوار» (Lancelot, ou Le Chevalier de la charretter«ایون یا شهسوار شیرگیر» (Yvain, ou Le Chevalier au Lion) و «پرسیوال یا افسانه جام مقدس» (Perceval, ou Le Conte du Graal) معروف است. ممکن است قصة غیرآرتوری «گیّوم آنگلتر» (Guillaume d'Angleterre) براساس افسانه سنت یوستیس را نیز کرتین نوشته باشد.
راجع‌به زندگی وی اطلاعات اندکی وجود دارد. قصه‌های وی به زبان بومی نوشته شده است، اما پس از ترجمه او از اثر جفری مانمت با عنوان «تاریخچة دولت بریتانیا» (Historia regum Britanniae)، افسانة آرتوری و بریتانیایی به بقیة اروپا معرفی شد. رمان‌های عاشقانه کرتین تقریباً بلافاصله توسط دیگر شاعران فرانسوی الگوبرداری و مورد تقلید قرار گرفت و مکرراً به‌عنوان عاشقانه‌ها ترجمه و اقتباس شد و به‏عنوان یک قالب روایی، بسط و توسعه یافت. به‌عنوان مثال، ارک ‏برخی از مطالب شعر قرن چهاردهم «سِر گاواین و شوالیه گِرن» (Sir Gawayne and the Grene Knight) را تشکیل می‌دهد.
عاشقانه‌های کرتین ماجراهای جداگانه و مجزایی را به‌شکل داستانی خوش‌بافت (conjointure) در هم می‌آمیزد. ارک قصه زنی مطیع است که با نافرمانی از دستورات همسرش، عشقش را به او اثبات می‌کند. کلیژه در ارتباط با داستان قربانی ازدواجی اجباری است که خود را به مردن می‌زند و زندگی جدید و شادی را با عاشقش از سر می‌گیرد. لانسلو اقدام مبالغه‌آمیز اما شاید مضحک عاشقی را نشان می‌دهد که بردة خدای عشق و بانوی پرعتاب و خطاب، گوئینیویر، همسر شاه آرتور است. کرتین در ایون، که نمایش پرزرق‌وبرق باشکوهی است، موضوعات ازدواج شتابزده بیوه‌ای را با قاتل همسرش و ازسویی خیانت همسر جدید و سرانجام مورد لطف قرار گرفتن او را با یکدیگر ترکیب می‌کند. پرسیوال‏، که کرتین آن را ناتمام باقی گذاشت، موضوع مذهبی جام حضرت عیسی را با ماجرای تخیلی در هم می‌آمیزد. نیز نک ARTHURIAN LEGEND.