دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

سالنامه

نویسنده
چکیده
[در لاتین قرون وسطا almanach، برگرفته از al-manākh اسپانیایی- عربی به معنی تقویم] کتاب یا جدول حاوی اطلاعاتی همچون تقویم روزها، هفته‌ها و ماه‌های سال؛ دفتر ثبت اعیاد کلیسایی و سال‌روز تولد قدیس‌ها؛ و دفتر ثبت پدیده‌های ستاره‌شناسی مختلف، غالباً با پیش‌گویی وضع هوا و پیشنهادهای فصلی برای کشاورزان.
سالنامه‌ها از زمان شروع علم ستاره‌شناسی به اشکال مختلف وجود داشته‌اند. اولین سالنامه چاپی در اواسط قرن پانزدهم منتشر شد و در 1533 فرانسوا رابله، نویسند فرانسوی، «پیش‌بینی پانتاگروئل» (Pantagrueline Prognostication) را به ‌چاپ رساند که تقلیدی مسخره‌آمیز از پیش‌گویی‌های نجومی سالنامه‌هایی بود که تأثیر فزاینده بر افکار مردم دورة نوزایی داشتند.
اولین سالنامه‌های معیارین در آکسفورد به چاپ رسیدند. مشهورترین سالنامه از میان این سالنامه‌های قدیمی انگلیسی، سالنامة «صدای ستاره‌ها» (Vox Stellarum) اثر فرانسیس مور بود که اولین شماره آن در 1700 تکمیل شد و حاوی پیش‌گویی‌هایی از 1701 بود.
اولین سالنامه‌های امریکایی در کیمبریج مساچوستس و تحت نظارت کالج هاروارد به ‌چاپ رسیدند. بنجمین فرنکلین (با تخلص ریچارد سوندرز) چاپ سالنامه‌های «ریچارد فقیر» (Poor Richard's) را آغاز کرد که تا 1733 مشهورترین سالنامه‌های امریکایی در فیلادلفیا بودند.
سالنامه قرن هجدهم، پیش‌قراول مجلات نوین بود. این سالنامه به کشاورزان کمک می‌کرد تاریخ روز را بدانند و زمان مناسب برای انجام کارهای مختلف در مزرعه را تخمین بزنند. این سالنامه همچنین اطلاعات آموزشی زیاد و سرگرمی‌های جنسی نیز عرضه می‌کرد و در جا‌هایی که مطالب خواندنی کمی وجود داشت، با استقبال زیادی روبه‌رو می‌شد. یک نمونه ویژه از این سالنامه‌های محبوب «سالنامه کشاورز» (Farmer's Almanac) بود که بعدها «سالنامه قدیمی کشاورز» (Old Farmer's Almanac) نامیده شد.