آلیکساندر نیکالاییوچ (ت. 11 ژوئیه، [23 ژوئیه در تقویم گریگوریان] 1826، بوگوچار، استان وارونیش، روسیه- و. 23 سپتامبر ]معادل با 5 اکتبر[ 1871، مسکو) مورخ و کارشناس قصههای عامیانه که با کارش در زمینه گردآوری داستانهای عامیانه روسی شناخته میشود. افناشیف از دانشگاه مسکو در رشته حقوق فارغالتحصیل شد. از جمله کارهای نخستیناش بررسی نشریات طنزآمیز اواخر قرن هجدهم در روسیه و نوشتن تفسیرهایی بر ادبیات معاصر روس بود. او «نگاه شاعرانه اسلاوها به طبیعت» (Poeticheskiye vozzreniya slavyan na prirodu) را در بین سالهای 1866 تا 1869 در سه جلد نوشت؛ در این اثر برای اولین بار نظریههای مکتب اسطوره (جنبش ادبی رمانتیک قرن 19 که از افسانههای عامیانه الهام میگرفت [مکتب اسطوره]) با یکدیگر تلفیق شدند. آنچه بیش از هر چیز افناشیف را در یادها ماندگار کرد «افسانههای روسی پریان» (Narodnyye russkiye skazki) بود، که بین سالهای 1855 تا 1864 گردآوری شد و مشتمل بر 600 داستان بود. اثر «افسانههای محبوب روسیه» (Narodnyye russkiye legendy) که تا 1914 ممنوعالانتشار بود)، و مجموعه «داستانهای قشنگ پریان» (Lyubimyye skazki)، که با قصههای کودکانه به هجو ملّاکان و کشیشان میپردازد، در ژنو بینام منتشر شدند.
