رمانی نوشته هاینریش بول، که در 1953 در آلمان با عنوان «و حتی یک کلمه حرف نزد» (Und sagte kein einziges Wort) منتشر شد. حوادث این اثر، که یکی از آثار معروف بول است، بلافاصله بعد از جنگ جهانی دوم در آلمان اتفاق میافتد. این اثر ازدواج فِرت و کِتِه بوگنر را مورد بررسی قرار میدهد که به تناوب، داستان را روایت میکنند. ازدواج آنها از فشارهای روحی ناشی از فقر و کمبود شدید غذا و سرپناه در دوران پس از جنگ متأثر است. فِرت از بچههایش سوء استفاده میکند و آن دو از هم جدا میشوند. یکی از نهادهایی را که بول هجو میکند کلیسای کاتولیک است. در پایان داستان، کِتِه، حامله میشود و زن و شوهر با بیرغبتی به زندگی مشترک بازمیگردند.
