دانشنامه جامع علوم انسانی

دانشنامه جامع علوم انسانی

ابوالعتاهیه، نام اصلی‌ او ابواسحاق اسماعیل ‌بن قاسم‌ بن سوید بن کیسان (ت. 748، کوفه یا عین‌التمّر، عراق- و. 826/825، بغداد) اولین شاعر عرب که با شکستن قواعد پایه‌ریزی شده توسط شاعران بادیه‌نشین پیش از اسلام و اتخاذ زبان ساده‌‌تر و بی‌تکلف‌تر مردم روستایی، مشهور است.

چکیده
ابوالعتاهیه («پدر گمراهی») از خانواده موالی و از فقیران غیرعربی بود که از مزدوران محافظ قبیله عرب عنزه بودند. فقر خانوادگی، مانع تحصیل رسمی ابوالعتاهیه شد که می‌تواند دلیل بر سبک شعری بدیع و غیرسنّتی وی باشد. او سرودن غزل (اشعار غنایی) را از سال‌ها پیش، زمانی‌که در کوفه بود، شروع کرد. این غزل‌ها بعدها موجب سوء شهرت و نیز جلب لطف خلیفه معروف، هارون‌الرشید، به وی شد. بااین‌حال، شهرت ابوالعتاهیه در اشعار زاهدانه سال‌های بعد وی معروف به «زهدیّات» که در 1071 به‌وسیلة محقق
اسپانیایی ابن عبدالبّر جمع‌آوری شد، باقی‌مانده است. در زهدیّات، احساسش از
آزردگی اجتماعی را در ابیاتی که اشخاص ثروتمند و قدرتمند را با ترس و وحشت‌های مرگ نشانه می‌گیرد وصف می‌کند. این اشعار، طرفداران پرشوری در میان توده‌های مردم پیدا کرد.